Mâu thuẫn sau Cách mạng

Sau khi nội chiến kết thúc, bắt đầu thời kỳ thứ ba của cuộc cách mạng. Những người chiến thắng phân ra thành hai phe, và giữa họ trong những năm 20 – 30 đã diễn ra cuộc đấu tranh không khoan nhượng. Mỗi phe có một đường lối lý tưởng của mình.

Luận điểm của đường lối thứ nhất (“cách mạng”): một cuộc cách mạng lâu dài – xóa bỏ người bóc lột người trên quy mô toàn thế giới. Nước Nga là một thành phần trong quá trình cách mạng vô sản toàn thế giới. Trình bày quan điểm của mình về hòa ước Brest, nhà tư tưởng của đường lối này L. Trotsky nói rằng điều chính yếu là phải nâng đỡ giai cấp vô sản ở phương Tây, thậm chí với cái giá cách mạng thất bại ở nước Nga. Để đấu tranh thì cần phải có một hình thức tổ chức vô sản sắt đá: “xiết chặt ốc và làm rung chuyển công đoàn”. Nông dân – giai cấp phản động của kẻ tư hữu nhõ – là một thế lực thù địch. Trong số những người ủng hộ đường lối này có nhiều người đã chiến đấu quên mình trong cuộc nội chiến và sẵn sàng chuyển cuộc cách mạng này sang phương Tây.

Đường lối thứ hai thuộc về “những người quốc gia”. Luận điểm của họ: trước hết là quyền lợi của nhân dân Liên Xô, công việc quốc tế đứng hàng thứ hai. Hành động chính là kết hợp chủ nghĩa xã hội với truyền thống dân tộc.

Vào cuối cuộc nội chiến, năm 1921, khi xuất hiện những bất đồng gay gắt trong lựa chọn cho đường hướng phát triển tiếp theo của đất nước, V.I. Lenin đã gạt bỏ đường lối các biện pháp cực đoan “Xiết ốc” do phe thứ nhất đưa ra.

Luận điểm của ông:

Hình thức tổ chức lao động không phải do chúng ta nghĩa ra, mà lấy những cái có sẵn của chủ nghĩa tư bản: các ngân hàng, tổ hợp, nhà máy tốt, các học viện đầy kinh nghiệm; chúng ta cần phải chọn lấy những mẫu hình tốt nhất trong kinh nghiệm của các nước tiên tiến…”

“Khi người ta nói rằng có thể giành được chủ nghĩa xã hội mà không cần các kỹ năng của tư sản, thì tôi cho rằng đó là lý luận của người Trung Phi”.

Lenin đưa ra Chính sách kinh tế mới (NEP) để phục hồi và phát triển đất nước thông qua việc áp dụng các quan hệ kinh tế thị trường có điều tiết.

Từ năm 1922, I.V. Stalin trở thành người lãnh đạo Đảng, và tung ra cuộc đấu tranh không khoan nhượng với những người ủng hộ đường lối thứ nhất (quan điểm của Trotsky). Kết quả là ảnh hưởng của quan điểm Trotsky bị suy yếu nghiêm trọng, còn các lãnh tụ của nó bị trục xuất khỏi đất nước. Đường lối thứ hai định hướng và sự chuyển hóa dần dần. Đã có những bài viết của N.I. Bukharin về sự phát triển dưới chế độ xã hội chủ nghĩa, của A.V. Chaianov về sự phát triển của hợp tác… được xuất bản. NEP đã mang lại những thành quả. Năm 1927 nền kinh tế đã phục hồi hoàn toàn sau chiến tranh và vượt mức sản xuất của năm 1913.

Làn sóng cách mạng thứ hai

Điểm đặc trưng của quá trình cách mạng ở nước Nga là xuất hiện thêm một giai đoạn phụ (làn sóng cách mạng thứ hai) nổ ra sau giai đoạn ba, là giai đoạn đấu tranh giữa hai đường lối quốc gia và cách mạng. Việc xuất hiện giai đoạn này là do tình hình phức tạp trên thế giới và trong nước đòi hỏi phải áp dụng các biện pháp khẩn cấp. Đến năm 1928 đất nước lại phải đứng trước sự lựa chọn. Liên Xô vẫn ở trong tình trạng một pháo đài bị vây hãm nhưng tình thế đã thay đổi về chất. Liên Xô vẫn tụt hậu so với phương Tây khoảng 15 năm và hầu như không có nền công nghiệp nặng. Nếu bị thù ngoài tấn công, khi cuộc chiến tranh máy kéo đang đe dọa. Liên Xô chắc chắn sẽ bại trận. Tình hình nông nghiệp cũng phức tạp. Giới trung nông là tầng lớp chủ yếu sản xuất ra lúa mì hàng hóa, nhưng năm 1928 họ bắt đầu bị kìm hãm. Nạn đói xuất hiện. Thời gian trở thành yếu tố hàng đầu. Nếu không vì sự cấp bách đó thì việc cải tạo từng bước bằng biện pháp điều hòa kinh tế sẽ là phù hợp nhất. Nhưng liệu đất nước có qua khỏi hay không.

Làn sóng cách mạng thứ hai có đặc điểm là cả hai phe đều thống nhất việc phải áp dụng các biện pháp khẩn cấp. Đối với đường lối thứ nhất, đấy là sự nhấn mạnh tất yếu quá trình cách mạng. Với đường lối thứ hai – đó là phương tiện để cứu đất nước. Trên quan điểm chính thức thì đang diễn ra cuộc đấu tranh chống thiên tả. Chính sách kinh tế mới bị hủy bỏ, và đặt ra nhiệm vụ cho công nghiệp hóa và hợp tác hóa. Hợp tác hoa bao gồm xóa bỏ tầng lớp trung nông, và đặt chỗ dựa vào lớp nông dân nghèo khổ nhất. Các thành tựu cũng như thất bại của thời kỳ đó (1928 – 1933) ta đều biết rõ. Nhưng có một yếu tố quan trọng vẫn ẩn trong bóng tối. Về mặt tổ chức và lý luận, đường lối cách mạng liên tục đã vượt lên trước, đại biểu của đường lối này giữ những vị trí quan trọng trong cơ cấu lãnh đạo.

Trong lĩnh vực lý luận, nguy cơ lớn nhất đối với những người theo đường lối này là các truyền thống tiểu tư sản, tôn giáo, dân tộc rất đặc trưng cho thế giới quan nông dân, và cả các quan điểm bảo thủ của giới chuyên gia bác học. Chúng ta không thích hợp với nhiệm vụ cách mạng quốc tế. “Chúng ta sống theo lối mới – cái cũ ta phá bằng mìn”. Với quan điểm đó cần thiết phải chuyển sang tấn công chống lại cái cũ, chống lại tư tưởng cùng với văn hóa Nga. Hàng loạt các vụ án chính trị nổ ra: vụ Đảng Promparty, vụ Đảng thợ mỏ, Đảng Lao động nông dân, Hiệp hội tách Ukraine. Trong những vụ án này đã đưa ra tòa Phó chủ tịch Viện Hàn lâm khoa học Ukraine S.A. Ephremov, Giám đốc trường Đại học Kỹ thuật nhiệt Ramzin, các nhà kinh tế lớn như Kondratiev và Chaianov. Trong một số vụ khác, Viện sĩ Ramzin – lãnh đạo trường toán Moskva, viện sĩ Chaplưgin – một trong những người đặt nền móng ngành khí động học, kỹ sư và nhà khoa học Florenski – một triết gia tôn giáo Nga lớn cũng đã bị bắt. Các đại diện của “đường lối cách mạng” thấy mối nguy hiểm đặc biệt là ở trong truyền thống và lịch sử Nga. Nhiều nhà sử học lớn đã bị bắt. Trong số này có cả nhà sử học vĩ đại người Nga thế kỷ 20, một chuyên gia lớn về Thời kỳ tăm tối là Sergei Fedorovich Platonov. Cuộc đấu tranh chống tôn giáo được tăng cường mạnh, nhiều di tích lịch sử bị nổ mìn và phá bỏ.

Hệ thống quan điểm của đường lối “cách mạng” trong làn sóng thứ hai được thể hiện rõ trong cuốn Bách khoa thư Xôviết nhỏ. Ta lấy một số thí dụ:

Minin-Xukhôruk – nhà buôn ở Nizegorod, một trong những lãnh đạo giới tư sản nhà buôn thành phố trong thời kỳ cách mạng thuộc thời kỳ tăm tối… Được nhận danh hiệu quý tộc Duma. Lịch sử tư sản tôn vinh ông như một người không thuộc giai cấp chiến đấu vì “nước mẹ Nga”, côi ông ta như một anh hùng dân tộc.

Pozarski – bá tước, nhà hoạt động trong thời kỳ tăm tối, là đại diện của giới quý tộc và được chỉ định lãnh đạo dân quân do ông hàng thịt Minin Xukhôruk thành lập bằng tiền cảu đám nhà buôn giàu có.

Aleksei Mikhailovich – dưới thời ông này bằng những âm mưu trong giới lãnh đạo và lừa dối quần chúng trong cách mạng của Kazak, nông dân, và nhà buôn, Ukraine được sáp nhập năm 1654.

Khmelnhitski, phản bội cuộc cách mạng nông dân, cầu xin Moskva giúp đỡ. Khmelnhitski coi Moskva như công cụ để thực hiện mưu đồ chính trị của mình – chiếm lấy ngôi vua độc tài trong một quốc gia Kazak mới.

Dmitri Donskoi, một lãnh chúa Nga lớn, tiến hành cuộc chiến tranh lâu dài và thành công để khuất phục những lãnh chúa khác. Cuộc chiến tranh của ông ta với Vua Tarta…

Aleksandr Nhevski, bá tước ở Novgorod, đã có công lớn đối với tư bản thương mại ở Novgorod, bảo vệ thành công bờ vịnh Phần Lan… Ông khéo léo hòa giải nhưng xung đột của lãnh chúa Nga với Khan, và đàn áp nổi dậy của nhân dân Nga chống đóng thuế cho Tarta…”

Từ những ví dụ trên thấy rằng các đại diện của đường lối “cách mạng” đã chối bỏ truyền thống và lịch sử Nga, và trong vấn đề này họ trở thành đồng minh tích cực của phương Tây. Nói một cách khác, đầu những năm 30 đường lối “cách mạng” mang tính chất chống dân tộc và đã đi vào ngõ cụt lịch sử.

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo: V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC2 1999.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s