Trẻ em lớn lên ở những nước có LTO cao có hai bộ tiêu chuẩn. Một là “phải” tôn trọng: truyền thống, bảo vệ hình ảnh của bản thân, được xem như là một cá nhân đã ổn định, tôn trọng quy tắc hôn nhân mặc dù không còn tình yêu; đáp lại những lời chúc mừng, ân huệ và quà tặng như là một lễ nghi xã giao. Bộ tiêu chuẩn còn lại hướng tới việc thỏa mãn yêu cầu ngay lập tức, chi tiêu, nhạy cảm với xu hướng xã hội trong việc mua sắm (“đua đòi bằng bạn bằng bè”). Đó là mâu thuẫn tiềm tàng giữa hai bộ tiêu chuẩn dẫn đến một loạt các hành vi cá nhân.

Bảng 7.2 Sự khác biệt chính giữa hai xã hội dựa trên định hướng dài hạn và ngắn hạn của CVS: tiêu chuẩn chung và gia đình
Định hướng ngắn hạn Định hướng dài hạn
Áp lực xã hội đối với chi tiêu Tiết kiệm, sử dụng tài nguyên tiết kiệm
Cố gắng tạo ra kết quả nhanh chóng Lòng kiên trì, duy trì các nỗ lực hướng tới kết quả chậm
Quan tâm với các nghĩa vụ xã hội và vị trí xã hội Sẵn sàng giúp đỡ cấp dưới với mục đích xã hội
Quan tâm danh dự (bộ mặt cá nhân) Có một cảm giác xấu hổ
Tôn trọng các truyền thống Tôn trọng tình cảm
Quan tâm tới sự ổn định cá nhân Quan tâm tới thích nghi cá nhân
Hôn nhân là một sự sắp xếp Hôn nhân là một sắp xếp thực dụng
Sống với bố mẹ chồng/vợ là nguồn gốc của rắc rối Sống với bố mẹ chồng/vợ là điều bình thường
Phụ nữ trẻ tình cảm với bạn trai Phụ nữ trẻ tình cảm với người chồng
Khiêm tốn là chỉ dành cho phụ nữ Khiêm tốn dành cho cả nam và nữ
Tuổi già là một khoảng thời gian không hạnh phúc, nhưng nó bắt đầu chậm Tuổi già là một khoảng thời gian hạnh phúc và nó bắt đầu sớm
Trẻ em trước tuổi đến trường có thể được chăm sóc bởi những người khác Các bà mẹ cần có thời gian chăm sóc trẻ trước khi đến tuổi đi học
Trẻ em nhận được quà tặng vì sự vui vẻ và yêu thương Trẻ em nhận được quà tặng cho giáo dục và phát triển

Những ảnh hưởng của sự khác biệt đối với doanh nghiệp

Một người đàn ông họ Thanh đã tới Singapore năm 1921 khi ông 20 tuổi và bắt đầu rao bán lụa thêu, khách hàng của ông chủ yếu là người viễn xứ tại Singapore. Năm 1932, ông khai trương cửa hiệu riêng. Sau Thế chiến thứ hai, con trai và cháu của ông tham gia vào việc kinh doanh của gia đình, họ mở rộng và phát triển nhanh cửa hàng bách hóa lớn trên thị trường.

Cấu trúc của cửa hàng dựa trên văn hóa gia đình trị đơn giản. Người sáng lập nắm toàn quyền và được con cháu nghe lời tôn trọng. Ông Thanh là người ra quyết định và giám sát, còn nhân viên hoàn toàn phục tùng ông. Tất cả đều phải tiết kiệm, theo tôn ti trật tự và tập trung vào mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận. Người xưa nói, họ “không nghĩ nhiều”, điều đó có nghĩa là họ không bị tác động bởi tham vọng. Họ chỉ cố gắng làm hết sức với hi vọng sự cố gắng của họ được ông chủ ghi nhận.

Gia đình và công việc không bao giờ tách rời đối với các gia đình Trung Quốc ở nước ngoài. Công ty gia đình rất phổ biến. Những giá trị trong LTO hỗ trợ hoạt động kinh doanh. Kiên trì, bền bỉ theo đuổi bất cứ mục tiêu là tài sản cần thiết cho những người mới khởi nghiệp.

Sắp xếp các mối quan hệ theo địa vị xã hội và quan sát thứ tự này phản ánh sự căng thẳng của Nho giáo về các cặp quan hệ không ngang cấp. Sự hài hòa và tôn ti ổn định và sự bổ sung của các vai trò làm cho vai trò của doanh nghiệp dễ dàng hơn. Tính tiết kiệm sẽ mang lại khoản để dành và khoản dự trù tài chính sẵn có cho chính bản thân và người thân. Giá trị cần có cảm giác xấu hổ hỗ trợ các mối quan hệ thông qua sự kết nối xã hội nhạy cảm và nhấn mạnh việc giữ cam kết của con người. Đây là những giá trị ở cực dương của LTO – CVS.

Các giá trị ở cực âm của LTO – CVS đã không được đề cập tới trong câu chuyện của ông Thanh. Không có sự liên quan tới việc bảo vệ hình ảnh bản thân của một người; thậm chí trong thực tế có rất nhiều việc bảo vệ hình ảnh bản thân diễn ra tại Đông Á, điểm LTO – CVS chỉ ra rằng ở mức độ nhận thức, các sinh viên được hỏi muốn làm lu mờ nó. Không có sự liên quan tới truyền thống; một phần bí mật của sự thành công về phát triển kinh tế của các con rồng là do chấp nhận sự đổi mới công nghệ của phương Tây.

Một học trò của Khổng Tử đã miêu tả sự thích nghi như sau:

Một  người sống cuộc sống của mình mà không có bất kỳ một hành động định trước nào hay những điều cấm kị. Anh ta chỉ quyết định điều gì phải làm và làm trong thời điểm nào?

6 nhà lãnh đạo cao cấp từ 5 quốc gia được mệnh danh là con rồng châu Á, Thái Lan và một nhóm tương tự từ Hoa Kỳ được yêu cầu xếp hạng 17 giá trị trong công việc. 7 giá trị cao nhất được người châu Á lựa chọn là: chăm chỉ,  tinh thần học hỏi, trung thực, sẵn sàng tiếp nhận cái mới, có trách nhiệm, tự giác và tự chủ. Người Mỹ lại chọn: tự do ngôn luận, tự do cá nhân, tự giác, quyền cá nhân, chăm chỉ, thành tựu cá nhân và nghĩ cho bản thân. Điều này xác nhận sự khác biệt của LTO (chăm chỉ, tinh thần học hỏi, tiếp nhận cái mới, trách nhiệm, tự giác) và sự khác biệt của IDV (tự do, quyền, suy nghĩ của bản thân) giữa Đông Á và Hoa Kỳ. Vòng tiếp theo của WVS, tầm quan trọng tương đối trong thời gian giải trí của con người so với gia đình, công việc, bạn bè, tôn giáo và chính trị lại liên quan tiêu cực với LTO – CVS.

Đầu tư xây dựng vị trí vững mạnh trong thị trường trong thời gian thật ngắn được coi là đặc điểm của các công ty châu Á có điểm LTO cao. Các quản lý (thường là thành viên gia đình) được sử dụng thời gian và nguồn lực để thể hiện sự đóng góp của riêng họ. Tại các quốc gia theo định hướng ngắn hạn, lợi nhuận (kết quả của tháng, quý, năm vừa qua) là mối quan tâm lớn; hệ thống quản lý đang tập trung vào nó và quản lý phải đánh giá nó liên tục. Tình trạng này được hỗ trợ bởi các lý lẽ giả định là đúng, nhưng sự hợp lý này dựa trên văn hóa, đó là sự lựa chọn tiền hợp lý. Chi phí của các quyết định ngắn hạn như “cân đối tiền bạc, quyết định thiển cận, kiểm soát quá trình làm việc, chấp nhận vội vàng và bỏ rơi nhanh chóng các ý tưởng viển vông” là hiển nhiên; quản lý bị coi là nạn nhân của kết quả kinh doanh sau thuế hôm nay ngay cả khi rõ ràng nó là kết quả của quyết định của người tiền nhiệm năm trước, nhưng sức mạnh của hệ thống tín ngưỡng văn hóa làm cho hệ thống này tồn tại mãi mãi.

Được hỗ trợ bởi một mạng lưới liên kết, Geert đã nghiên cứu mục tiêu của các sinh viên MBA học bán thời gian của 17 quốc gia gắn cho các nhà lãnh đạo doanh nghiệp ở đất nước của họ. Sự kết hợp giữa sự quan trọng của lợi nhuận sau 10 năm kể từ bây giờ và sự không quan trọng của lợi nhuận năm nay là có liên quan mật thiết với LTO.

Tinh thần doanh nghiệp Đông Á thường chỉ dựa trên giá trị của doanh nghiệp. Câu chuyện ở phần đầu và cách tìm ra điểm số CVS bằng cách khảo sát một mẫu sinh viên, cho rằng giá trị quyết định được chấp nhận rộng rãi trong toàn xã hội, giữa các doanh nghiệp và doanh nhân trong tương lai, giữa những người lao động của họ và gia đình của họ và giữa các thành viên trong xã hội.

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo: Geert Hofstede, Gert Jan Hofstede & Micheal Minkov – Văn hóa và tổ chức, phần mềm tư duy – NXB ĐHQGHN 2013.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s