Thứ ba, vấn đề dân sinh không nằm ngoài chủ đề xã hội hài hòa, bản thân nó chính là nội dung cơ bản của xây dựng xã hội hài hòa xã hội chủ nghĩa. Nền tảng quan trọng của xã hội hài hòa là phát triển vừa nhanh vừa tốt vấn đề an cư lạc nghiệp, cuộc sống hạnh phúc của quảng đại quần chúng nhân dân và duy trì trật tự ổn định xã hội. Nói một cách cụ thể, giáo dục là nền tảng của dân sinh, ưu tiên phát triển giáo dục, thực hiện công bằng giáo dục, dốc toàn lực để nâng cao tố chất của nhân dân không chỉ là điều kiện tất yếu trong việc hướng đến sự giàu có của nhân dân, mà còn là công việc hệ trọng của quốc gia trên con đường hướng đến hài hòa, văn minh, dân chủ, giàu mạnh. Việc làm tiền đề cơ bản của sự phát triển cuộc sống sinh tồn của quần chúng nhân dân, chỉ khi “người cày có ruộng” thì mới có thể “đói có cơm ăn, rét có áo mặc”. Phân phối thunhập là nguồn gốc vật chất trực tiếp nhất mang lại lợi ích ch nhân dân; chỉ có giải quyết tốt vấn đề phân phối thu nhập, thực hiện công bằng hợp lý chính gnhĩa, quần chúng nhân dân mới có thể cùng nhau hưởng thụ thành quả của phát triển cải cách, mới có tính tích cực và sức sáng tạo trên con đường nhanh chóng đi đến xã hội khá giả. Bảo đảm xã hội là bảo đảm một cách căn bản cho đời sống nhân dân ngày càng sung túc, chỉ có đặt mọi người vào “mạng lưới bảo hiểm”, hoạt động sản xuất của quảng đại quần chúng nhân dân mới có cảm giác an toàn, mới có cảm giác nhận được sự ấm áp của chủ nghĩa xã hội. Ổn định xã hội là tâm nguyện của quần chúng nhân dân. Chỉ có hoàn thiện quản lý xã hội, duy trì đoàn kết ổn định xã hội mới có thể tiến hành cải cách thuận lợi và thực hiện đúng đắn mục tiêu hài hòa của sự phát triển xã hội.

Hiện nay, giữa thành thị và nông thôn hay giữa các vùng miền giáo dục không công bằng, thu phí giáo dục lung tung, khó tìm được việc làm, kỳ thị nghề nghiệp, phân phối bất công, thu nhập có khoảng cách quá lớn, bảo đảm xã hội không sáng suốt, khó khăn trong việc khám chữa bệnh, chi phí khám chữa bệnh cao, giá nhà tăng vọt, an toàn thực phẩm (điển hình như sự việc sữa bột Tam Lộc), an toàn sản xuất (điển hình như Khoáng Nam), môi trường trị an kém và những hành vi hủ bại tương ứng… đã trở thành vấn đề liên quan đến lợi ích của quần chúng nhân dân, được quần chúng nhân dân quan tâm và tập trung nhiều ý kiến nhất. Những vấn đề dân sinh cơ bản trnê nếu không được giải quyết thì quần chúng nhân dân không thể hài lòng, khó tránh khỏi ảnh hưởng đến xã hội hài hòa, thậm chí làm bùng phát các loại mâu thuẫn gay gắt.

Tóm lại, lấy việc cải thiện đời sống nhân dân làm trọng điểm của việc xây dựng xã hội hài hòa, gắn bó chặt chẽ với sự phát triển sinh tồn và hạnh phúc an khang của quảng đại quần chúng nhân dân có liên quan mật thiết với công bằng xã hội, chính nghĩa và hài hòa. Tìm tòi những nghiên cứu mới về vấn đề dân sinh, những tiến triển mới trong việc giải quyết vấn đề dân sinh, đối với Chính phủ Trung Quốc, là một nhiệm vụ mới, chủ đề mới; xác lập và hoàn thiện mô thức và con đường phát triển hiện đại hóa Trung Quốc cũng có ý nghĩa quan trọng.

II/ Lấy phát triển kinh tế làm nền tảng, dốc toàn lực cải thiện đời sống nhân dân, nhanh chóng xây dựng xã hội hài hòa

Dựa trên nền tảng phát triển kinh tế, chú trọng xây dựng xã hội, ra sức cải thiện đời sống nhân dân, xúc tiến xã hội hài hòa là yêu cầu mới, mong đợi mới của mục tiêu phấn đấu thực hiện xây dựng toàn diện xã hội khá giả; cũng là sứ mệnh, nhiệm vụ mới trước nhân dân cả nước. Hiện nay, ở Trung Quốc, công cuộc xây dựng kinh tế đã giành được những thành tựu khiến cả thế giới quan tâm chú ý. Tuy nhiên, việc xây dựng xã hội vẫn còn tương đối trì trệ, một số vấn đề, như việc làm, bảo vệ xã hội, phân phối thu nhập, y tế giáo dục, nhà ở, an toàn sản xuất, pháp luật và trị an xã hội… có quan hệ rất chặt chẽ với vấn đề lợi ích thiết yếu của quần chúng nhân dân, cuộc sống của bộ phận những người có thu nhập thấp đang gặp rất nhiều khó khăn. Điều đó đòi hỏi chúng ta phải có thái độ “tranh thủ sớm chiều”, tinh thần gian khổ lập nghiệp, nghĩ những điều dân đang nghĩ, giải quyết những việc dân đang cần, giải quyết những khó khăn của nhân dân, cải cách những chế độ và cơ chế bất hợp lý, tăng cường đầu tư, chú trọng hệ thống phục vụ công cộng, làm cho đời sống nhân dân ổn định, giàu có, hạnh phúc vui vẻ. Chỉ có như vậy mới có thể thiết thực nâng cao mức độ thỏa mãn của quần chúng nhân dân và trình độ hài hòa của xã hội.

1/ Tăng trưởng kinh tế – cơ sở của việc cải thiện đời sống nhân dân, xây dựng xã hội hài hòa

Phát triển kinh tế là nền tảng cho sự phát triển, sự sinh tồn của con người và xã hội, là đưa ra con đường giải quyết vấn đề dân sinh. Phát triển kinh tế có nghĩa là làm tăng thêm của cải cho xã hội, tăng sức mua của con người, cải thiện đời sống vật chất của con người, có nghĩa là xây dựng nền tảng cho cuộc sống hạnh phúc của con người. Chỉ có phát triển kinh tế, tăng thêm của cải cho xã hội mới có thể tạo điều kiện và môi trường tốt để giải quyết vấn đề dân sinh, thỏa mãn nhu cầu trên phương nhiều phương diện của nhân dân. Xét đến cùng, mở rộng cơ hội có việc làm, giáo dục được mở ra, nghiên cứu khoa học, cung cấp bảo hiểm khám chữa bệnh và chăm sóc người già, giúp đỡ những vùng khó khăn, trị an xã hội,… đều cần đến sự phát triển kinh tế, cần giúp đỡ rất nhiều và không ngừng về mặt tài chính.

Sau cuộc cải cách mở cửa, Trung Quốc đã kiên trì lấy xây dựng kinh tế làm trung tâm, kiên trì tiêu chuẩn phán đoán giá trị “ba điều có lợi” (phát triển lực lượng sản xuất, tăng cường tổng hợp sức mạnh của đất nước, nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân) – xem đó là tiêu chuẩn của sự thành bại để phán xét tất cả, dù thế nào cũng phải xây dựng. Sự đồng tâm nhất ý phát triển, xây dựng kinh tế và xây dựng xã hội đã giành được những thành tựu khiến cả thế giới quan tâm chú ý. Hơn 200 triệu người dân đã thoát khỏi khó khăn, cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của nhân dân đã được nâng cao, dịch vụ công cộng đã được tăng cường. Mấy năm gần đây, nhân dân đã được hưởng các chế độ ưu đãi, như miễn thuế nông nghiệp, thực hiện toàn diện miễn phí giáo dục nghĩa vụ cho các vùng nông thôn, chế độ bảo hiểm khám chữa bệnh. Nếu không có sự phát triển liên tục của kinh tế, cuộc sống của quần chúng nhân dân gặp nhiều khó khăn trong thời gian dài thì vấn đề dân sinh không thể giải quyết được.

Đương nhiên, cũng cần nhận thấy rằng, bên cạnh sự phát triển kinh tế nhanh chóng, việc xây dựng xã hội củ Trung Quốc còn ngưng trệ, các vấn đề dân sinh vẫn còn rất nhiều bộ phận những người có thu nhập thấp đang gặp khó khăn. Để giải quyết những vấn đề này, việc xây dựng xã hội hài hòa cần kiên trì “phát triển”, đổi mới tư duy. Phát triển vĩnh viễn là giai điệu chính và “đạo lý cứng”. Dân số Trung Quốc đông nhất trên thế giới, mật độ dân số đã vượt xa mức bình quân của thế giới, đối lập với nguồn tài nguyên thiếu thốn hoặc nguồn nhân lực có hạn, cùng với vấn đề môi trường sinh thái suy yếu… Tất cả những vấn đề đó chỉ có thể giải quyết được thông qua việc tiến thêm một bước trong sự phát triển kinh tế – xã hội. Cùng với sự phát triển của thời đại, nội hàm của vấn đề dân sinh ngày càng phong phú, ngoại diên cũng ngày càng mở rộng, việc giải quyết các vấn đề mới cần phải gắn chặt với sự phát triển.

Dùng quan điểm phát triển để xem xét, giải quyết vấn đề dân sinh không giản đơn mang ý nghĩa là những thành quả cải cách đem lại điều tốt lành cho nhân dân, mà khiến cho quần chúng nhân dân đạt được cái lợi thực tế; trên thực tế, bản thân sự phát triển bao hàm trong nó hai hàm ý là phát triển kinh tế và phát triển xã hội. Do vậy, càng phải chú trọng đến xây dựng xã hội, giải quyết giáo dục, việc làm, phân phối thu nhập, dưỡng lão, chữa bệnh, bảo đảm nhà ở, ổn định xã hội,… Vấn đề dân sinh, bản thân nó chính là ý nghĩa trong vấn đề phát triển xã hội, đồng thời có mối quan hệ với bối cảnh và chất lượng của sự phát triển. Dựa trên nền tảng của sự phát triển, nỗ lực bảo vệ và cải thiện đời sống nhân dân, hóa giải các mâu thuẫn xã hội là chính sách căn bản duy trì sự ổn định hài hòa xã hội.

(còn tiếp) 

Nguồn:Phạm Văn Đức, Đặng Hữu Toàn, Nguyễn Đình Hòa (đcb) – Vấn đề dân sinh và xã hội hài hòa – NXB KHXH 2010.

Tôn Vĩ Bình, Giáo sư, Tiến sĩ, Phó Viện trưởng Viện Triết học, Viện KHXH Trung Quốc.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s