Cùng với sự phát triển của tình hình bán đảo Triều Tiên, cuộc đọ sức chính trị giữa Donald Trump và Kim Jong-un với tư cách là hai nhà lãnh đạo tối cao của Mỹ và Triều Tiên ngày càng rõ rệt, đối với các nhà quan sát, cuộc đọ sức giữa hai ông trùm chính trị Donald Trump và Kim Jong-un vô hình chung đang ảnh hưởng đến sự phát triển của tình hình bán đảo Triều Tiên, tình hình bán đảo lúc rõ lúc mờ này luôn chao đảo giữa chiến tranh và hòa bình, sự phát triển của bán đảo Triều Tiên trong tương lai dường như ràng buộc chặt chẽ với cuộc đọ sức giữa hai ông trùm chính trị.

1/ Tính cách thương gia đặc biệt của Donald Trump

Từ khi mới được bầu làm tổng thống, tính cách thương gia đặc biệt của Donald Trump đã trở thành tiêu điểm chú ý của rất nhiều nhà quan sát, liệu một thương gia có thể quản lý tốt nước Mỹ –  siêu cường này hay không. Nhìn từ các nhiệm kỳ tổng thống Mỹ cho thấy lý lịch của Donald Trump có thể nói là rất đặc biệt, thương gia này vừa tham gia chính sự đã trở thành nguyên thủ quốc gia, trọng trách vô cùng nặng nề, trong tình hình trật tự chính trị của Mỹ suy sụp và kinh tế gặp phải rào cản phát triển, vai trò của tính cách thương gia của Donald Trump được thể hiện nổi bật trong quản lý đất nước. Donald Trump đứng trên lập trường kinh doanh để nói chuyện, coi trọng lợi ích, đây có lẽ là sự giải thích hoàn mỹ nhất đối với một loạt biện pháp kinh tế của Donald Trump trong thời gian gần đây. Sau khi lên cầm quyền, cương lĩnh chính trị ngắn gọn nhất của Donald Trump chính là “Nước Mỹ trước tiên”, và muốn thực hiện “Nước Mỹ trước tiên” thì cần phải chấn hưng kinh tế. Vì là thương gia, nên Donald Trump hiểu rõ kiếm lời ở đâu và thua lỗ ở đâu, đối diện với sự chỉ trích của dư luận đối với việc Mỹ phản đối toàn cầu hóa, Donald Trump không những không giảm mức độ chống toàn cầu hóa, mà còn rút khỏi Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu, tiếp tục đi con đường “Nước Mỹ trước tiên” của mình. Trong trào lưu toàn cầu hóa, Mỹ thực chất là bên được lợi kinh tế lớn nhất, Mỹ thông qua toàn cầu hóa đã chuyển những ngành nghề cấp thấp ra bên ngoài, để lại trong nước những ngành nghề cấp cao lấy tài chính làm chủ yếu, Mỹ đã quen với mô hình kinh doanh “để tiền sinh ra tiền”, nhưng cũng gây ra hiện trạng cơ sở hạ tầng trong nước lạc hậu và ngành chế tạo truyền thống suy thoái. Donald Trump rút khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu, thậm chí sau này còn rút khỏi một loạt tổ chức và hiệp định, những biện pháp này đều là sự thu hẹp về chiến lược mà Donald Trump đang tiến hành. Việc Mỹ liên tục mở rộng ra bên ngoài đã làm tiêu hao nền kinh tế trong nước, áp lực nợ công và sự kiểm soát của Ngân hàng dự trữ liên bang Mỹ (FED) đó với lượng cung ứng tiền tệ khiến cho Chính quyền Donald Trump gặp rất nhiều khó khăn, chi tiêu trên nhiều phương diện đều đang thu hẹp, nhất là việc Mỹ thu phí dịch vụ cao với Liên minh châu Âu (EU) trong bố trí quân sự ở nước ngoài đủ để chứng minh điểm này. Vì sao nói cải cách mà Donald Trump đang tiến hành là cải cách của một thể chế chính trị của các ông trùm, nhân tố quan trọng nhất để đánh giá điều này là Donald Trump không nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của “thế lực cũ”, điều này cũng làm cho bên ngoài luôn cảm thấy Donald Trump là người có sao nói vậy, làm theo ý mình và lời nói không đi đôi với hành động trong một số vấn đề. Mọi người đều biết nền chính trị của Mỹ được xây dựng bằng đồng USD, chính trị là để phục vụ cho những người nắm giữ đồng USD, còn Donald Trump sở dĩ được bầu làm tổng thống là do giành được sự ủng hộ của giai cấp công nhân, điều này cũng đã tạo thành cơ sở không vững chắc để Donald Trump thi hành các biện pháp chính trị mà không giành được sự ủng hộ của “thế lực cũ”. Donald Trump muốn dựa theo thiết kế của mình tiến hành xây dựng lại trật tự chính trị, nhưng những điều này đều là nguyện vọng chủ quan của một thương gia. Hiện nay, Donald trump đang đứng giữa người ủng hộ và “thế lực cũ” vừa phải giành lấy sự ủng hộ của giai cấp công nhân vừa phải thoát khỏi sự ràng buộc của “thế lực cũ”. Tính cách thương gia đặc biệt của Donald Trump không những được thể hiện trong quản lý đất nước đối nội mà còn được thể hiện trong công tác đối ngoại. Từ tư liệu hình ảnh được công bố ở nước ngoài cho thấy Donald Trump không phải là thương gia khiêm tốn, khi mong muốn của ông chưa được làm thỏa mãn hoàn toàn, ông sẽ thể hiện bộ mặt thất vọng; còn khi tâm trạng vui vẻ, ông sẽ dùng những ngón tay linh hoạt để thể hiện tâm trạng phấn khởi của mình, những tình tiết này tiết lộ Donald Trump không thể trở thành chính khách hoàn thiện. Trong Donald Trump có sự bền bỉ của một thương gia, ông sẽ dựa theo kế hoạch của mình để thiết kế đường lối thông suốt, nhiệm kỳ tổng thống 4 năm có chút ngắn ngủi đối với Donald Trump, nhưng ông này sẽ tìm cách đảm nhận nhiệm kỳ hai để thực hiện “Nước Mỹ trên hết”.

2/ Sự thừa kế gia tộc của Kim Jong-un

Kim Jong-un là nhà lãnh đạo tối cao thế hệ thứ 3 của Triều Tiên, không cần phải đi vận động tranh cử và diễn thuyết kiểu như Donald Trump cũng có thể trở thành người kế thừa danh chính ngôn thuận của Triều Tiên. Kế thừa quyền lực kiểu cha truyền con nối dường như đã trở thành môi trường chính trị của Triều Tiên sau chiến tranh. Môi trường chính trị này đã được trong nước làm quen và nhận được sự ngầm thừa nhận của cộng đồng quốc tế. Do được trưởng thành trong môi trường giáo dục của phương Tây nên Kim Jong-un hiểu rất rõ thể chế chính trị phương Tây, nếu phải so sánh với thể chế chính trị của Triều Tiên, Kim Jong-un luôn có thể tổng kết những điều tốt xấu ở trong đó. Từ nền giáo dục mà Kim Jong-un tiếp nhận có thể thấy nhà quyết sách cấp cao của Triều Tiên không bài xích tính tiên tiến của thể chế chính trị phương Tây, nhưng Kim Jong-un – từ nhỏ đã tiếp nhận sự giáo dục của phương Tây – hiểu rõ sự thiếu hụt đang tồn tại trong thể chế chính trị Triều Tiên, việc thay đổi hiện trạng này cũng không thể thực hiện trong một sớm một chiều. Từ sau chiến tranh đến nay, Triều Tiên luôn sinh tồn trong sự chăm sóc của nước lớn (bao gồm cả vũ khí hạt nhân), nền kinh tế trong nước cho dù là về ngành nghề hay là về tổng lượng đều không thể hình thành hệ thống và quy mô, cộng thêm căn bản không tham gia trào lưu toàn cầu hóa, biện pháp thông qua xây dựng kinh tế để thay đổi hiện trạng trong nước cũng không mấy hiệu quả. Trái lại, nền kinh tế Triều Tiên tồn tại nhiều vấn đề cần phải giải quyết cũng cho thấy nước này có không gian rất lớn để phát triển kinh tế trong tương lai, đồng thời điều này cũng đòi hỏi Kim Jong-un phải xây dựng lại trật tự chính trị trong nước để thích ứng với trào lưu phát triển của kinh tế thế giới. Kim Jong-un là người thừa kế thế hệ thứ 3 của gia tộc họ Kim, việc gia tộc này thống trị Triều Tiên hơn nửa thế kỷ đã trở thành ý thức hệ chủ yếu ở nước này, từ ca tụng công đức đến sùng bái cá nhân đều xoay xung quanh gia tộc họ Kim. Sùng bái cá nhân là sự kế thừa lớn nhất mà Kim Jong-un nhận được từ gia tộc họ Kim. Kim Jong-un là thế hệ được sinh ra sau thập niên 80 của thế kỷ trước đã xây dựng mình trở thành “thần” trong lòng người dân Triều Tiên – sự sùng bái cá nhân quá mức này đã bóp méo ý thức hệ bình thường trong xã hội Triều Tiên, người dân trên cả nước hoàn toàn rơi vào tình thế khó khăn lấy ý chí cá nhân làm chủ yếu. Kim Jong-un được coi là người thừa kế thế hệ thứ 3 của gia tộc họ Kim, khi ông lên cầm quyền Triều Tiên vẻ bề ngoài hào nhoáng nhưng bên trong lại phức tạp, bên cạnh việc làm theo phương thức lãnh đạo và quản lý của ông cha, buộc phải xem xét thay đổi trong nước. Nhưng đối với Kim Jong-un tiếp nhận nền giáo dục của phương Tây từ nhỏ, ông không phải là không muốn thay đổi hiện trạng Triều Tiên, nhưng ngoài vũ khí hạt nhân, dường như không tìm được phương thức thích hợp hơn để tiến hành đối đầu với Mỹ. Từ tần suất phóng thử tên lửa hiện nay cho thấy Kim Jong-un với tư cách là người thừa kế thế hệ thứ 3 đã phát huy hiệu quả  vũ khí hạt nhân đến mức độ cao nhất. Vấn đề khó khăn lớn nhất đặt ra trước mắt Kim Jong-un là bên cạnh việc nhanh chóng thoát khỏi sự quấy rối của Mỹ còn phải giành được sự ủng hộ của Trung Quốc. Gia tộc họ Kim hiểu rõ địa vị chiến lược của Triều Tiên trong địa chính trị, Triều Tiên được coi là chiều sâu chiến lược và lá chắn của Trung Quốc, chỉ có phát huy một cách đầy đủ vai trò của mình mới có thể tăng thêm quyền phát ngôn trong đàm phán với Trung Quốc. Cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật và tiến bộ xã hội, chính sách quản lý đóng cửa đất nước không giao lưu  với bên ngoài đã không thể kiểm soát tư tưởng của xã hội Triều Tiên, điều mà Kim Jong-un phải đối diện là thách thức của toàn cầu hó, Triều Tiên sẽ đối diện với sự thay đổi lớn nhất trong lịch sử.

3/ Vấn đề lớn nhất mà Mỹ và Triều Tiên cùng phải đối diện

Có thể nói Mỹ và Triều Tiên là hai quốc gia có tính đại diện nhất của chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa xã hội, hai quốc gia này cùng phải đối diện với vấn đề lớn nhất – xây dựng lại trật tự chính trị trong nước. Từ khi tranh cử đến lên nhậm chức tổng thống, một loạt biện pháp của Donald Trump đều lấy “Nước Mỹ trước tiên” làm lá cờ đầu, và hàng rào lớn nhất của “Nước Mỹ trước tiên” mà Donald Trump muốn thực hiện là xây dựng lại trật tự chính trị. Donald Trump là một thương gia, đã trải qua nhiều khó khăn trên thương trường, hiểu rõ không có sự hỗ trợ của kinh tế căn bản không thể phát huy năng lực. Dựa vào cam kết cải thiện sự đãi ngộ cho giai cấp công nhân nhằm giành được sự ủng hộ, nên Donald Trump mới được bầu làm tổng thống, tuy là tỷ phú, nhưng dùng số tiền ít ỏi của Donald Trump để xây dựng cơ sở hạ tầng và khôi phục chế tạo công nghiệp chỉ như là muối bỏ biển. Điều này đòi hỏi Donald Trump phải tìm kiếm sự ủng hộ của các nhà tư bản trong nước, nhưng những nhà tư bản này chỉ theo đuổi lợi ích kinh tế, cộng thêm một số biện pháp của Donald Trump đã xâm phạm lợi ích của họ, nên điều này cũng làm cho các nhà quan sát phát hiện việc Donald Trump hay thay đổi thất thường về sách lược khiến mọi người dự đoán không rõ ràng. Hiện nay, từ việc Donald Trump thu phí bố trí Hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) ở Hàn Quốc và rút quân khỏi Okinawa của Nhật Bản cho thấy Donald Trump đang tiến hành thu hẹp về chiến lược trên toàn cầu. Nợ công rất lớn trong thời kỳ Obama dường hư đã làm cho Ngân hàng dự trữ liên bang Mỹ (FED) cạn kiệt, vai trò sen đầm quốc tế cần phải có rất nhiều tiền, Donald Trump căn bản không thể tìm được số tiền lớn như vậy để hỗ trợ việc thực thi sách lược cầm quyền của ông. Vấn đề mà các nhà tư bản Mỹ xem xét lại trái ngược với Donald Trump, họ thông qua phương thức mở rộng đối ngoại và tài chính của Mỹ đã kiếm được rất nhiều tiền, họ chỉ quan tâm đến sách lược cầm quyền của Donald Trump liệu có thể nâng cao lợi ích đã có của họ hay không, cho nên có người cho rằng Donald Trump đang tiến hành một cuộc đọ sức với các ông trùm tư bản trong nước. Donald Trump sẽ đối diện với 3 thách thức chủ yếu trong cuộc đọ sức này: Một là sự chỉ trích của phe đối lập trong nước, tính cách thương gia của Donald Trump đã chủ đạo sách lược cầm quyền của ông, ông không có kinh nghiệm chính trị phong phú để điều khiển chính trị cũng không đủ mánh khóe chính trị để thực hiện mọi việc theo ý mình. Phát ngôn và hành động của Trump chắc chắn sẽ tạo ra nhiều chỗ sơ hở để phe đối lập chỉ trích. Hai là có thể so sánh Donald Trump với kẻ đơn độc. Thông qua sự cải tổ và bố trí nhân sự của Trump đối với tầng lớp cấp cao của Nhà Trắng cho thấy Donald Trump muốn tìm kiếm sự ủng hộ rất lớn của các nhà tư bản, ông muốn lôi kéo một số tỷ phú làm việc cho mình, nhưng từ hiệu quả hiện nay lại cho thấy không hoàn toàn lạc quan. Sách lược không ủng hộ của giới tinh hoa phố Wall – các ông trùm tư bản lớn nhất – đối với Donald Trump, đã khiến ông rơi vào tình cảnh đơn độc. Ba là Donald Trump sẽ tìm kiếm sự ủng hộ của Trung Quốc. Với tư cách là nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới, về thực lực Trung Quốc là đối tác thích hợp nhất của Mỹ, tính cách thương gia đặc biệt của Donald Trump vào những thời điểm quan trọng sẽ xem xét lợi ích kinh tế mà lựa chọn đối tác hợp tác. Có hai vấn đề trọng điểm ở đây:  (1) Việc Donald Trump liên tục gây sức ép với Triều Tiên chẳng qua là muốn đổi lấy sự nhượng bộ của Trung Quốc, vấn đề Triều Tiên là cái gai trong lợi ích của Mỹ ở Đông Bắc Á, chỉ có nhổ bỏ cái gia này mới có thể tăng thêm con bài đàm phán với Trung Quốc. (2) Việc Donald Trump lấy lòng Thái Anh Văn và liên tục bán vũ khí cho Đài Loan, tiến hành thách thức hơn nữa đối với Trung Quốc, chẳng qua là muốn thông qua can thiệp công việc nội bộ nước khác để đổi lấy lợi ích nhất khi đàm phán với Trung Quốc.

Thách thức mà Kim Jong-un phải đối diện còn lớn hơn, vấn đề đặt ra trước mắt còn phức tạp hơn. So với Donald Trump, Kim Jong-un còn cô đơn hơn. Sự sùng bái trong nước đối với nhà lãnh đạo tối cao thuộc thế hệ hậu những năm 80 của thế kỷ trước này là rất lớn. Thông qua tuyên truyền ý thức hệ nhà lãnh đạo thế hệ thứ 3 của gia tộc họ Kim đã trở thành thần thánh. Thách thức mà Kim Jong-un phải đối diện cũng rất lớn, ít nhất tồn tại 3 mặt sau: Một là để đối đầu với Mỹ phải có thời gian và chi phí kinh tế, mỗi quả tên lửa được phóng thử đều có chi phí kinh tế, đây là khoản chi quá lớn đối với hiện trạng kinh tế Triều Tiên. Hai là Triều Tiên đang tiến hành một canh bạc liều lĩnh, hành động của Triều Tiên là để đổi lấy sự ủng hộ của Trung Quốc, dân số Triều Tiên có khoảng 20 triệu người, tổng lượng kinh tế chỉ bằng 1/47 của Hàn Quốc. Sự phát triển kinh tế của Triều Tiên đình trệ nghiêm trọng, nếu không còn viện trợ quốc tế, kinh tế Triều Tiên sẽ sụp đổ nhah chóng. Ba là khi Kim Jong-un lên cầm quyền, nền kinh tế Triều Tiên đang ở thời kỳ rối ren, tầng lớp lãnh đạo cấp cao cũng tồn tại ý kiến khác nhau. Cục diện chính trị Triều Tiên sau khi Kim Jong-un tiến hành cải tổ tạm thời ở trạng thái ổn định, nhưng điều này không có nghĩa là tình hình sẽ phát triển bền vững. Cam kết “có cơm có thịt” mà Kim Jong-un đưa ra sau khi lên cầm quyền dường như khó có thể thực hiện, trong tình hình mức sống không được cải thiện và nâng cao, liệu có ảnh hưởng đến sự ổn định của Chính quyền Kim Jong-un hay không.

Donald Trump và Kim Jong-un cùng đối diện với vấn đề thể chế chính trị độc đoán chuyên quyền, biện pháp tốt nhất để giải quyết vấn đề chính là thuận theo sự phát triển hòa bình của thế giới, chỉ có trong môi trường quốc tế hòa bình, các nước trên thế giới mới có thể duy trì trao đổi kinh tế bình thường, các nước trên thế giới mới có thể duy trì trao đổi kinh tế bình thường và thực hiện một cách thuận lợi kế hoạch phát triển của nước mình.

Nguồn: 1think.com.cn – 13/06/2017

TLTKĐB – 07/07/2017

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s