Dư luận về sở hữu đất đai toàn dân


Theo đài RFA, cổng thông tin điện tử Mặt trận Tổ quốc Việt Nam mới đây đăng bài cho rằng, những ý kiến kêu gọi nên thừa nhận sở hữu tư nhân về đất đai hoặc thừa nhận chế độ đa sở hữu đất đai giống như nhiều nước là “sai lầm”.

Trong khi một số chuyên giaphe6 phán chế độ sở hữu toàn dân về đất đai là “mù mờ về mặt pháp lý” vì không xác định được ai là chủ sở hữu trong quan hệ đất đai, nhất là khi xảy ra tranh chấp, cơ quan này cho rằng nếu tư hữu về đất đai sẽ có nhiều điều kiện bất lợi cho Việt Nam ngay cả khi chưa xét đến yêu cầu định hướng xã hội chủ nghĩa. Tư hữu cũng sẽ làm xáo trộn quan hệ sở hữu, sử dụng đất đai hiện tại mà không đem lại lợi ích cho người sử dụng đất cũng như quốc gia.

Ngày 31/3, TS kinh tế Nguyễn Huy Vũ từ Na Uy bày tỏ không đồng tình với giải thích của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam: “Về vấn đề sở hữu đất đai và tài sản trên đất, chính quyền nên cho phép đa dạng các hình thức sở hữu. Làm như vậy sẽ giúp dễ dàng thực hiện giao dịch trên thị trường bất động sản, giúp thị trường phát triển dễ dàng. Việc có các sự đa dạng trong sở hữu và nhà nước bảo vệ bằng pháp luật còn giúp các nhà đầu tư yên tâm bỏ tiền phát triển thị trường địa ốc. Sự phát triển của thị trường địa ốc lúc này sẽ có sự tham gia của nhiều nhà đầu tư khác nhau và thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế”.

Ngược lại, TS Nguyễn Huy Vũ cho rằng, việc duy trì hình thức sở hữu toàn dân, tức nhà nước nắm quyền sở hữu như hiện nay, đất đai nghiễm nhiên trở thành tài sản của nhà nước. Nhà nước có quyền tiếp tục cấp phép, duy trì quyền sử dụng cho nhiều người đáng lẽ là chủ đất và tải sản trên đất. Điều này chỉ khiến cho giới đầu tư bất an rằng iệc đầu tư vào đất đai có một rủi ro về mặt hành chính. Khi có rủi ro thì sẽ dẫn đến chi phí để xử lý, bảo hộ khỏi rủi ro và những chi phí đó rơi vào chỗ tham nhũng: “Nhà nước nắm quyền sở hữu đất đai, nhưng nhà nước là một thực thể rất lớn và khi quá lớn thì lại mất kiểm soát. Sự mất kiểm soát dẫn đến quá trình quản lý đất đai trở thành cơ hội kiếm chác của giới quan chức địa phương, từ đó dẫn đến vô số vụ chiếm đất, cưỡng đoạt đất đai, xử lý đất đai không đúng với pháp luật, nhưng người bị hại không thể kêu oan vì họ phải đối chọi lại giới quan chức địa phương.

Nói như vậy để thấy rằng, việc tiếp tục chính sách sở hữu toàn dân chỉ làm thiệt hại cho chính nhà nước và hình ảnh của Đảng. Các cấp dưới ở địa phương họ muốn duy trì, vì đây là cơ hội “kiếm chác” của họ, trong khi chính quyền trung ương trong một thời gian dài ngó lơ vì muốn nhận được sự ủng hộ của địa phương”.

Theo TS Nguyễn Huy Vũ, đã đến lúc chính quyền trung ương phải cải tổ lại chính sách này nếu muốn vực dậy nền kinh tế đem lại nhiều thâm dụng lao động, cung cấp một sức bật cho sự phát triển quốc gia.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cho rằng chế độ sở hữu toàn dân về đất đai không phủ nhận quyền sử dụng đất của các pháp nhân, chỉ yêu cầu các pháp nhân này sử dụng đất đúng mục đích được giao, cũng như bảo hộ lợi ích của chủ sử dụng đối với tài sản của họ là quyền sử dụng đất.

Ngày 31/3, GS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, cho rằng cần phải quy định rõ hơn về vấn đề này: “Sở hữu đất đai là đặc biệt, không bao giờ tư nhân hay công hữu một cách đầy đủ nhằm phát triển… đó là nói trong hoàn cảnh chấp nhận kinh tế thị trường và có đầu tư phát triển, như Triều Tiên thì không bàn tới. Đối với những nước có nhu cầu phát triển, ngay cả những nước chấp nhận sở hữu tư nhân thì người nắm giữ đất cũng không có quyền toàn bộ. Hiện nay, Việt Nam cứ loay hoay với việc nên chấp nhận chế độ sở hữu nào, dưới góc độ sở hữu đồ vật cụ thể. Chính vì vậy, nó cứ quẩn quanh chuyện này”.

Theo GS Đặng Hùng Võ, chấp nhận chế độ sở hữu đất đai toàn dân hay cho tư nhân sở hữu đất đai cũng đều được, vì đó chỉ là một thuật ngữ. Tuy nhiên: “Điều quan trọng là luật phải quy định rõ, Nhà nước quyền đến đâu, được làm gì, người giữ đất được có những quyền nào và được làm gì. Câu chuyện nằm ở đó. Đó là sở hữu đất đai đích thực phù hợp với cơ chế thị trường. Việt Nam có thể đi từ chế độ công hữu mở rộng đi lại từ bên phải… hoặc chấp nhận chế độ sở hữu tư nhân hạn chế đi từ bên trái. Còn thuật ngữ sở hữu gì chỉ mang tính biểu tượng, không phải là nội dung cụ thể. Luật đất đai lần này phải làm rõ được nhà nước quyền đến đâu, tư nhân quyền đến đâu… trong tất cả các trường hợp khác nhau về người sử dụng, người nắm giữ, cũng như thể loại đất. Đừng lấy cái lý sở hữu đồ vật để nói về sở hữu đất đai”.

Không chỉ phê phán ý kiến nên thừa nhận sở hữu tư nhân về đất đai, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam còn cho rằng sở hữu tư nhân về đất đai trong điều kiện kinh tế thị trường là điều bất lợi, vì sẽ dẫn đến tình trạng phân hóa giàu nghèo, khiến có người sở hữu quá nhiều đất, trong khi có người không có tấc đấc cắm dùi, nhất là tình trạng đầu cơ đất nông nghiệp của người giàu.

Theo GS Đặng Hùng Võ: “Muốn hay không muốn thì đất đai có yếu tố được thụ hưởng toàn dân. Vậy thì nó nằm ở sắc thuế như thế nào để toàn bộ người dân được thụ hưởng về đất đai. Tôi cho rằng người càng có nhiều đất mà sử dụng hiệu quả thì càng nên khuyến khích. Đừng nhìn vào đó để tị nạnh, có những người không có đất nông nghiệp thì sao? Phải có hệ thống kiểm soát hiệu quả sử dụng đất như thế nào? Sử dụng tốt có thể động viên nhận chuyển nhượng thêm, có thêm đất để phát triển. Nếu sắc thuế phù hợp thì người sử dụng đất không hiệu quả sẽ tự tìm cách chuyển nhượng đi”.

Luật Đất đai nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 quy định rõ đất đai là sở hữu toàn dân. Tuy nhiên, người dân thực chất không có quyền sở hữu, mà khi mua đất hay đất do ông bà cha mẹ để lại thì sẽ được nhà nước cấp cho giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Ông Nguyễn Khắc Mai cho rằng, Luật Đất đai phải sửa để công nhận quyền sở hữu tư nhân về đất đai. Nếu xử lý vấn đề này một cách có văn hóa, có đạo lý thì xã hội sẽ ổn định và sẽ không có những vụ việc tranh chấp đất đai giữa chính quyền và người dân như Đồng Tâm, Thủ Thiêm hay Lộc Hưng, gieo rắc nỗi đau đớn cho con người. Vì vậy, Quốc hội mới tại Việt Nam cần nghiên cứu để có những bước tiến mới nhằm xử lý tốt vấn đề đất đai.

Nguồn: TKNB – 02/04/2021.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s