Phá tan Liên Xô – Phần XI


Tranh luận. Vài người tranh luận về con đường phát triển tiếp theo của đất nước. Với ý kiến cho rằng thị trường tự do, cạnh tranh lành mạnh – đó là quay lại thế kỷ trước, lập tức có câu trả lời : « Ừ thì sao, chúng ta sẵn sàng. Chúng ta còn chưa thể vươn lên hàng đầu được. Nếu cần chúng ta sẽ quay lại thế kỷ 18, nhưng sau 100 hay 150 năm chúng ta từ tình trạng chệch hướng hiện nay sẽ trở lại con đường đúng ». Nhà hùng biện này là một chuyên gia chuyên cần và có khả năng. Nhưng anh ta lại tiết lộ với người khác về các mặt tiêu cực trong đời sống của ông sếp trực tiếp, và thế là đời anh ta nhiều cái không được ổn. Khi nói về « sẵn sàng », ánh mắt anh ta cháy lên. Mọi nỗi khổ đều do chế độ. Anh ta như mới hồi sinh.

Gặp gỡ. « Chào ! Tôi thấy ai thế này. Anh vẫn chưa sang phương Tây à ? » – « Tôi không định đi”. – “Có thể làm gì được ở cái nước này. Còn anh với trình độ của mình thì người ta nhận ngay”. Đó là cháu của một trong những đồng chí của Lenin nói. Anh ta làm việc nhiều, đã 35 năm nghiên cứu tác phẩm của các lãnh tụ, nhưng là nhà khoa học chẳng có thành quả gì. Cuộc sống chẳng sung sướng gì. Lỗi lại là do chế độ.

Viếng thăm. Một người trong áo may ô lưới ngồi trước tivi. Người ta đang chiếu phim tài liệu từ những năm 30 – người đi trên đường phố, biểu tình, trên mặt họ sáng niềm vui. Anh ta chỉ vào màn hình, thậm chí không nói được lời nào, cười phá lên trước những thằng ngốc của Stalin.

Tìm lại chính mình. Một con người sáng tạo, sẵn sàng kiếm tiền. Vào thời Xô Viết đã khôn khéo xin mượn thiết bị để dùng cho việc riêng. Khi bị điều tra đã né sang một bên và đẩy ông sếp trực tiếp vào. Giờ đã tìm được chỗ trong cuộc sống mới, đứng đầu tổ chức những người dân chủ trong viện.

Xã hội sinh thái học. Cuộc gặp với đoàn đại biểu Mỹ. Có vài chiếc bàn. Sau mỗi bàn có một người Mỹ, nói được tiếng Nga. Thành viên phong trào sinh thái dường như xưng tội trước đại diện của thế giới văn minh. Toàn những lời về thảm họa sinh thái đang lan tràn ở Liên Xô. Trên nét mặt của những người Mỹ thể hiện sự khinh miệt và buồn chán.

Trong một phần dân chúng thành thị, thái độ đối với kẻ thù của « các nhà dân chủ » đã đi tới mức căm ghét cùng cực. Sau sự kiện Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp, phổ biến câu nói « đùa » : « tôi bắn phát đạn vào Pugo ». Còn trong sự kiện 1993, khi xe tăng bắn vào cửa sổ Tòa nhà Quốc hội, trong đám đông người tuổi từ 30 – 35 đứng trước Nhà Trắng có tiếng nói : « Chúng bị nướng khá kỹ ». Trong khi đó cũng có một số đông người sẵn sàng đấu tranh bảo vệ chế độ Xô Viết. Nhưng họ đã bị nhóm Gorbachev vô hiệu hóa.

Chiến dịch « Bầu cử »

Bước ngoặt xảy ra trong ý thức xã hội cần phải được củng cố. Muốn làm vậy phải thay đổi chính quyền ở tất cả các cấp. Trong điều kiện toàn dân mất phương hướng và chuyển sang một đức tin mới, có thể sử dụng các cuộc bầu cử. Trước đây, các đại biểu nhân dân được bầu trên cơ sở không có lựa chọn. Mặc dù có đại diện của đủ các nhóm xã hội, của mọi sắc tộc, có cả phụ nữ và thanh niên, nó không chỉ xưa cũ, mà còn tiêu cực, gây sự chống đối nội tâm ở phần đông dân chúng.

Mùa xuân năm 1988, lúc này sau vụ Nina Andreeva nhóm Gorbachev đã thống trị hoàn toàn BCH TW, chỉ trong một tháng đã đưa ra luật bầu cử mới, dù trên thực tế chưa được thảo luận trong quần chúng. Khi bắt đầu chiến dịch bầu cử, thì Đảng Cộng sản Liên Xô thực tế đã bị loại ra khỏi việc tham gia vào việc đấu tranh chính trị. Tại bất cứ nước nào, trong những điều kiện như vậy sẽ có một sự gia tăng tích cực hoạt động của Đảng. Còn ở đây mọi việc diễn ra ngược lại. Mà chính trong giai đoạn đấu tranh trước bầu cử sẽ quyết định vấn đề về chính quyền trong nước, bởi vì tất cả các chức năng điều hành sẽ được trao cho ủy ban. Chúng ta hãy xem xét các sự kiện được mô tả trong cuốn Cảnh báo của E.K. Ligachôp – Sự thật International, 1998 :

« Từ BCH TW liên tục có các chỉ thị xuống địa phương : không can thiệp, không can thiệp ! Phải giữ khoảng cách ! Trong nhiều Đảng bộ rất bối rối. Họ thấy rằng trong số ứng cử viên có nhiều kẻ không xứng đáng, thậm chí có tội phạm cũ, đã nhận án tù về những tội nghiêm trọng, kể cả giết người. Còn đám hùng biện và mỵ dân, xây dựng chương trình bầu cử của mình dựa hoàn toàn vào chủ nghĩa chống cộng, chống Xô Viết, thì quá là nhiều. Đáng ra, như trong điều kiện ấy thì cần phải triển khai tuyên truyền cho Đảng rộng rãi, cổ động cho các ứng cử viên của mình, vạch trần tính thiếu thực tế, thiếu cơ sở của những lời hứa chính trị.

Nhưng BCH TW không đưa ra các định hướng chính trị, tổ chức Đảng ở địa phương như bị tước vũ khí. Đó là một tình thế mới : lần đầu tiên từ trung ương không đưa ra những chỉ dẫn cụ thể, cần phải hành động như thế nào. Cái « lần đầu tiên » ấy lại rơi vào giai đoạn đấu tranh trước bầu cử, khi quyết định vấn đề về chính quyền ! Các Xô Viết là nền tảng chính trị của chế độ chúng ta. Vấn đề là phải kiên quyết củng cố vai trò của nó, trao toàn bộ chức năng điều hành cho nó. Thế mà Đảng lại giảm một cách đột ngột sự tích cực của mình.

Hơn nựa, sự không can thiệp của Đảng vào các cuộc bầu cử được một số người ca tụng như là biểu hiện của dân chủ. Ý tưởng đấu tranh với chủ nghĩa hình thức được đưa lên hàng đầu, nhưng cùng với nước người ta hắt đi cả em bé : Đảng thực tế đã bị loại không cho tham dự vào cuộc đấu tranh trước bầu cử.

Sự việc nghiêm trọng tới mức mà các ứng cử viên Cộng sản đấu lẫn nhau, giúp cho kẻ thù lý tưởng có thêm khả năng giành phần thắng. Không bị đánh lại, nên trong làn sóng mít tinh tự phát, các lực lượng gọi là dân chủ đã tung ra các khẩu hiệu chống cộng, bôi nhọ toàn bộ lịch sử, như là « chiến thuật trước bầu cử » của mình.

Hơn nữa, khi kết thúc việc đăng ký danh sách ứng cử viên, mới thấy là có quá ít đại diện của nông dân và công nhân.

Trong các cuộc họp của Bộ Chính trị vấn đề này được nói tới nhiều hơn. Chính Gorbachev cũng vài lần nói về chủ đề này. Nhưng chẳng có gì hơn ngoài câu than phiền… Có lần Gorbachev bay tới Leningrad, trong một cuộc gặp ngay tại xưởng, công nhân đã đặt thẳng vấn đề với ông ta về việc bầu cử không chỉ tiến hành theo địa phương, mà còn phải theo khu vực sản xuất, để đảm bảo tính đại diện của công nhân trong các Xô Viết. Mikhail Sergeevich ủng hộ tư tưởng đó của Lenin, và việc này đã được viết trong thông báo về chuyến thăm của Tổng Bí thư tới Leningrad.

Nhưng sau đó vài ngày, cái gọi là báo chí cấp tiến như theo hiệu lệnh đã đồng loạt chĩa mũi dùi vào « nguyên tắc bầu cử theo sản xuất ». Nổi lên một trận lốc phản đối trên báo chí và tivi, đòi phải tiến hành bầu cử chỉ theo địa phương, và lên án những người Leningrad là cố « kéo » vào Xô Viết những quan chức Đảng. Sự điên cuồng tiếp diễn ở nhiều nhà xuất bản.

Gorbachev không một lần nào công khai ủng hộ đề xuất ở Leningrad thêm nữa.

Thế là một khởi đầu lành mạnh đã bị thất bại. Kẻ thù của nguyên tắc bầu cử Xô Viết theo sản xuất, sử dụng báo chí cấp tiến, đã chôn vùi đề xuất quan trọng này. Quan điểm không can thiệp vào cuộc đấu tranh trước bầu cử đã thắng ».

Như vậy, ta có thể chỉ ra ba điểm quyết định.

1/ Tập đoàn Gorbachev đã loại Đảng ra khỏi cuộc đấu tranh trước bầu cử, nhân danh Đảng Cộng sản Liên Xô ra lệnh không can thiệp.

2/ Các kẻ thù của CNXH và Liên Xô đã được hoàn toàn tự do hành động, phương tiện thông tin đại chúng thực tế làm việc cho chúng.

3/ Bản thân Gorbachev không phát biểu trên phương tiện thông tin đại chúng một lời kiên quyết nào (khác với Bộ Chính trị). Hơn nữa, ông ta trên lời nói thường ủng hộ CNXH và những đề xuất cụ thể theo hướng như vậy (như đã nói ở trên), nhưng chẳng làm gì để thực hiện chúng, làm như quên mất.

Nói cách khác, trong chiến dịch bầu cử này không thể nói về các khả năng ngang bằng – trận đấu chỉ về một phía cầu môn. Đảng Cộng sản Liên Xô từng bước bị loại khỏi đời sống chính trị. Các hành động tiếp theo của Gorbachev theo hướng tiếp tục phá vỡ cơ cấu quyền lực. Vai trò của các Xô Viết bị giảm sút nghiêm trọng, đưa vào chức vụ Tổng thống Liên Xô, và năm 1991 bắt đầu chuẩn bị cái gọi là Hiệp ước Liên bang và sẵn sàng cho sự phân chia Liên bang Xô viết.

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần X


3/ Cuộc đảo chính chậm chạp

Làm mất định hướng quần chúng và thiết lập thần tượng mới

Thỉnh thoảng, hành động tiêu diệt Liên Xô cùng cuộc tấn công vào giờ « X » được so sánh với hành động của đại tướng phát xít Đức Hains Vilhem Guderian, người vào đầu cuộc chiến tranh chống Liên Xô đã nổi tiếng với các cuộc đột phá bằng xe tăng của mình, kẹp các đội quân Xô Viết trong gọng kìm và bao vây họ. Tiếp theo là đánh bồi phá tan nhóm quân bị bao vây. Tương tự các xe tăng của Guderian, các nhà tư tưởng và đám bất đồng chính kiến cũng xông vào khoảng trống tác chiến, kết hợp với nhau (chỉ giả vời đối chọi), kẹp nhận thức người dân trong gọng kìm. Gọng kìm đã khép lại, bẫy đã sập xuống, và bắt đầu đánh bồi thêm. Sau một thời gian diễn ra sự kết hợp giữa các « kẻ thù » cũ, lấy một cái tên chung là « những người dân chủ ». Nhưng vai trò chủ đạo của các nhà tư tưởng của ĐCS Liên Xô vẫn còn. Mọi chức vụ quan trọng lại nằm trong tay họ, mà thực họ cũng không từ bỏ chúng : chỉ làm cuộc quay ngoắt 180 độ – từ những người Cộng sản nhiệt thành trở nên kẻ chống Cộng nhiệt thành.

Sự so sánh các chiến dịch của chiến tranh thông tin với chiến thuật của Guderian đúng là phản ánh một sự thật. Nhưng bản chất của giờ « X » là một cuộc đảo chính trong ý thức xã hội. Năm 1988 có thể gọi là « năm bước ngoặt vĩ đại » trong ý thức xã hội. Lúc này, phương tiện thông tin đại chúng chuyển sang một cuộc tấn công thông tin – tâm lý. Một đợt sóng tuyên truyền lớn, với sự « bóc trần » quá khứ ngày càng mạnh. Trong xã hội xuấ thiện sự bất ổn. Số lượng ấn bản và sự tích cực của các nhà xuất bản nói lên tình trạng ý thức xã hội : báo « Luận chứng và sự kiện » năm 1991 – 24 triệu bản, « Ngọn lửa nhỏ » năm 1988 – 1,8 triệu, 1989 – 3,5 triệu, 1990 – 7,6 triệu bản.

« Bước ngoặt vĩ đại » tức là một cuộc chuyển hướng rộng lớn sang một thế giới quan mới, dựa trên hệ thống các huyền thoại. Điều chủ yếu là thay đổi niềm tin. Trước đây có một niềm tin là Liên Xô sẽ mở con đường tới tương lai tươi sáng, CNXH, một chế độ xã hội tốt hơn, cơ sở khoa học của cuộc sống là Chủ nghĩa Marx. Bây giờ mọi thứ thay đổi đột ngột. Cơ sở của niềm tin mới là lậun điểm : Liên Xô đi chệch con đường phát triển của văn minh, « các nước văn minh » là mẫu mực của xã hội và cần phải đi theo họ, cơ sở khoa học – đó là thuyết của Milton Friedman người sáng lập ra trường phái Chicago. Cái thế giới quan này chứa ba quả bom nổ chậm.

1/ Lần đầu tiên trong hơn nghìn năm lịch sử, nước Nga từ bỏ biểu tượng niềm tin, nền tảng của nó. Thay cho tính cộng đồng, chủ nghĩa tập thể, vượt lên trước là chủ nghĩa cá nhân.

2/ Trong thế giới quan mới có chứa đựng sự thừa nhận sự kém giá trị của một dân tộc, mà gần trăm năm đi theo con đường thiếu văn minh kinh khủng. Chỉ một điều duy nhất cần phải làm là bắt chước các dân tộc văn minh.

3/ Học thuyết Friedman nằm trong nền tảng phát triển đất nước, như đã nói ở trên, không mang tính khoa học, mà mang tính chính trị. Học thuyết Friedman (chủ nghĩa tiền tệ, kinh điển mới) với các luận điểm của nó về thị trường tự do cuối thế kỷ XX, về việc nó tự tổ chức, về việc không chấp nhận sự can thiệp của nhà nước, về phương cách điều chỉnh duy nhất là thay đổi khối lượng tiền tệ chung, đều mâu thuẫn với toàn bộ thông tin có được về nền kinh tế hiện đại. Việc áp dụng thực tế nó ở nhiều nước đang phát triển đã đưa tới việc phá hoại kinh tế trong nước, tới sự cắt giảm đột ngột các chương trình xã hội, tới một sự phân rã xã hội hoang dại (không thể tìm được từ nào khác). Nhưng nhà sáng lập trường phái Chicago thực tế đã trở thành Chúa trời, thần tượng mà nước Nga bái phục, mặc dù tên tuổi của ông ta không được quảng cáo nhiều. Môn đồ của nó là những « cậu bé Chicago », hay nói cách khác là « các nhà cải tổ » dân chủ, những người vào thập niên 90 đã dần dần đưa giáo lý niềm tin mới vào cuộc sống.

Nhưng vào năm 1988, niềm tin mới chỉ bắt đầu con đường chiến thắng của mình dưới sức ép của tác động thông tin. Cội nguồn quan điểm thời ấy có trong đoạn trích từ báo « Ngọn lửa nhỏ ».

« Sau đó tôi nghe phát biểu của các đại biểu Đại hội Đảng XVIII, và hiểu rẳng : Egor Kuzmin không đơn độc trong suy nghĩ, ông ta có những người đồng chí hướng. Họ không ngại ai cả, thậm chí cả Tổng Bí thư, nói thẳng sự thật, dũng cảm đứng lên bảo vệ CNXH. Cả Đại hội nhiệt liệt vỗ tay. Còn tôi nghe tất cả những điều ấy và tự hỏi : « Điều gì xảy ra vậy ? Không lẽ một Đảng ủng hộ những khẩu hiệu thô thiển đến như vậy, lại có thể suy nghĩ một cách nghiêm túc các vấn đề đặt ra trước đất nước, và đưa ra quyết định sáng suốt vào sự nghiệp phát triển thế giới, đang chuyển qua hình thái mới của văn minh thông tin ? » Cứ như trong giấc mơ vậy ! Ở đâu đó trẻ con chơi với máy tính, ô tô chạy trên những con đường tuyệt đẹp, mọi người ngồi dưới dù che và uống nước cam. Còn ở đây đám đông con người mệt mỏi đứng xếp hàng, thành phố sặc sụa khói bụi. Còn những kẻ mà 70 năm trước đứng ra dẫn dắt đất nước tới « đỉnh cao chói lọi », vẫn tiếp tục lún sâu vào vũng lầy, lặp lại câu : « Tôi không rời bỏ nguyên tắc ! ».

Kỳ lạ, những con người thật kỳ lạ. Đúng ra phải đi theo cách suy nghĩ lành mạnh như các dân tộc, `thì họ cứ mỗi bước nhỏ con con lại tiếp tục thỉnh giáo cuốn « Giáo trình giản yếu ». Thật tốt nếu như chỉ những cán bộ Đảng và Nhà nước làm như vậy. Nhưng không, không ít người trong dân chúng sẵn sàng bỏ đồng tiền cuối cùng mua hoa để tung hô những người bảo vệ chế độ XHCN ».

Như đã thấy, từ XHCN gây sự tức cười và thương hại đối với tác giả, còn tập hợp « Egor Kuzmin » và « tôi không thể từ bỏ nguyên tắc » gây sự khinh bỉ. Thật ra Tổng Bí thư là người có uy tín, và không được phép mâu thuẫn với ông ta. Một sự so sánh thật tuyệt : ở đây trong hàng dài người ta sặc sụa khói bụi, còn ở « đó » người ta đi xe trên xa lộ rộng rãi và ngồi dưới dù uống nước cam.

Chủ đề ở « đó » được sử dụng rộng rãi. Gần như mỗi kẻ hùng biện đều sử dụng từ « các nước văn mih », tất nhiên là vẽ ra vạch phân cách giữa những người văn minh và kẻ hoang dã (tức là dân chúng Nga). Vài bài báo mang tính nhạo báng.

Đặc trưng về mặt này là cuộc đối thoại của A.R. và N.M, đăng trên một tờ báo Moskva tháng 3 năm 1991.

« A.R : Đã đến lúc phải trả lời câu hỏi : « Làm gì ? »

N.M : Chuyện làm gì thì đã rõ ! Cả thế giới đều biết. Cũng chẳng phải ngày hôm qua mới biết – từ thời Adam Smith cơ. Tại sao ta cứ phải ngoan cố trong nỗi hổ thẹn của mình ? Đã nói nghìn lần là phải làm gì. Ruộng đất ngay lập tức, từ mùa xuân này phải trao cho nông dân, giúp họ mua mọi thứ cần thiết. Tư nhân hóa tất cả những gì hiện nay có thể tư nhân hóa ».

Qua lời của A.R về hành động của những người định cư đầu tiên ở Mỹ : bắt đầu xây dựng đời sống của mình, và một xã hội giàu có.

N.M : Trên hết thảy mọi thứ là quyền con người – cả quyền chính trị và kinh tế, đó là nền tảng của dân chủ.

Như đã thấy, hàng triệu người da đỏ đã bị tiêu diệt và dồn vào khu bảo tồn, chắc là nhân danh dân chủ. Còn chế độ nô lệ ở Mỹ được thiết lập nhân danh quyền con người. Bài học về Adam Smith người đã chết cách đây hai thế kỷ, cũng thật ấn tượng. Nhưng phần đông độc giả không nhận thấy tính hài hước ẩn ý. Để cho thấy tình trạng trí tuệ của người dân bình thường thời điểm ấy, chúng ta lấy vài ví dụ (ở đây mỗi người có thể chọn ví dụ của mình).

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần IX


Tột đỉnh tư tưởng – bức thư của N. Andreeva

Trên báo « Nước Nga Xô Viết » có đăng bài « Tôi không thể từ bỏ nguyên tắc » của Nina Andreeva. Bức thể thể hiện quan điểm cá nhân của tác giả, và nhằm chống lại việc bôi nhọ toàn bộ lịch sử Xô Viết trên phương tiện thông tin đại chúng. Phản ứng của Andreeva đối với dòng thác các bài chống Xô Viết, phản lịch sử trên báo chí đã được nhiều người đồng tình. Tưởng như là một ý kiến cá nhân, đăng trên báo, trái ngược với rất nhiều bài báo khác, trong điều kiện đa nguyên ý kiến đang được cổ vũ, sẽ chẳng làm ai bực mình.

Tuy nhiên ngày 5 tháng 4 trên báo « Sự thật » có đăng bài của ban biên tập, trong đó bức thư của Andreeva bị gọi là Tuyên ngôn các lực lượng chống cải tổ.

Ngày 14 tháng 4 báo « Sự thật » viết :

« Kẻ thù của cải tổ không chỉ chờ đợi thời điểm khi nó gặp khó khăn… Bây giờ chúng đã ngóc đầu dậy ».

Ngày 18 tháng 4 :

« Một chương trình được triển khai của những kẻ thù công khai cũng như giấu mặt của cải tổ, kêu gọi tổng động viên các lực lượng bảo thủ ».

Bộ Chính trị đã triệu tập phiên họp kéo dài hai ngày, mỗi ngày 6 – 7 tiếng liên tục, chỉ liên quan tới bức thư của Nina Andreeva. Theo Ligachev, những người lên án bức thư có Iakovlev, Medvedev, Gorbachev. Một đoàn kiểm tra lập tức tới báo « Nước Nga Xô Viết », xem xét bức thư gốc của Andreeva. Người ta cấm « Nước Nga Xô Viết » đăng tải các bức thư ủng hộ Andreeva, thu hồi chúng. Một cuộc phát ngôn nhân vụ Andreeva, được thực hiện trong Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Liên Xô, và các phương tiện thông tin đại chúng được sử dụng rộng rãi. Để minh họa cho chiến dịch được triển khai, ta trích dẫn hai đoạn trong các bài báo trên « Ngọn lửa nhỏ ».

Trong số 19 năm 1988 đăng bài của Kariakin, trong đó viết :

« Trong số tháng Hai của tạp chí « Thế giới mới » Andrei Nuikin đã cảnh báo – một cuộc phản công đang được chuẩn bị, và nó đã đúng : ngày 13 tháng 3 xuất hiện bức thư của Nina Andreeva. Một nhà hóa học vô danh, bất ngờ đã trở thành nhà tư tưởng được mọi người biết tới. Một sự chuyển biến phải nói là đáng ngờ. Có gì đằng sau điều đó hay không ?

…Tôi tin tưởng là : toàn bộ chi tiết sự kiện xung quanh bản tuyên ngôn của các vị, toàn bộ chi tiết về ý đó, viết lách, đăng tải và tổ chức sự ủng hộ sẽ được tái tạo lại, từng ngày một. Việc lựa chọn ngày công bố xuất phát từ đâu ? Với chiến lược gì ? Chiến thuật nào ? Tại sao bản tuyên ngôn không xuất hiện vào 10 tháng 3 hay 21 chẳng hạn ?

Sẽ đặc biệt thú vị là chi tiết sự kiện từ ngày 13 tháng 3 tới 5 tháng 4.

Có bao nhiêu báo địa phương đã đăng lại bản tuyên ngôn ? Có thể có bao nhiêu bản photo từ đó ? Có bao nhiêu cuộc thảo luận ủng hộ được tổ chức ? Theo chỉ thị của ai ? Các sáng kiến địa phương bùng phát thế nào ? Do ai ? Tại sao trong ba tuần trên báo chí chẳng có bài nào phản đối lại, ngoại trừ « Tin tức Moskva » và « Sự thật Tambov » ? Tại sao Nina Andreeva chỉ muốn được gọi là đồng tác giả, mà không phải là chính ? Thế ai là tác giả chính ? Một hay nhiều người ? Tại sao ý kiến cá nhân của con người, rõ ràng là chống lại đường lối đổi mới của Đảng và Nhà nước, lại thống trị hoàn toàn trên báo chí trong ba tuần liền (đúng hơn là 24 ngày) ? Tại sao nó thực tế bó buộc toàn Đảng, toàn dân cả nước ? Nó có phù hợp với khẩu hiệu « Dân chủ hơn, XHCN hơn » ? Có phù hợp công khai, với Điều lệ và Cương lĩnh của Đảng, với Hiến pháp không ? Nina Andreeva là ai mà có được quyền lực to lớn chưa từng thấy và khó hiểu như vậy ? Mà nếu thật ra không phải là bà ta thì là ai ? Còn nếu cái ai đó không phải là một người, thì tức là có một tổ chức nào đó ? Vậy tại sao những người sáng lập thực sự tới giờ vẫn nấp sau lưng nhà hóa học tội nghiệp đó ? Câu hỏi cuối cùng : nếu có thể có chuyện như vậy, thì sao lại không có chuyện còn tệ hơn ? »

Trong số 38 năm 1988 của « Ngọn lửa nhỏ », chủ đề này được đưa ra với kiểu hơi khác :

« Câu trả lời rất công khai của Andreeva đã tự nói cho mình. Một Cương lĩnh tối thiểu được tuyên bố : « Trong khi những phương pháp khác chưa cho phép chúng ta thể hiện ý kiến của mình ». (bạn có thích từ « trong khi » ấy không ?) – hãy viết, viết, và viết tới các báo, tới BCH TW, « không thể bỏ qua một sự tấn công nào chống Stalin ». « Dù cho họ không đăng, nhưng sẽ buộc phải tính tới… ».

Đúng là cần phải tính đến. Cần phải biết kẻ thù của cải tổ, quan điểm, hy vọng, mối đe dọa của họ. Ngày hôm nay họ vẫn còn viết. Nhưng chúng ta sẽ không lầm lẫn về khả năng của họ. Chẳng nghi ngờ gì là đám mồ côi của Stalin sẽ cố gắng lợi dụng bất kỳ những khó khăn nào của cải tổ – từ xếp hàng dài ở cửa hàng cho tới các cuộc đình công quá khích, hay ly khai sắc tộc. Bất kỳ vấn đề nào của chúng ta đều là món quà đối với họ. Điều đó sẽ cho họ lý do để khích bác cay nghiệt : đó dân chủ của các anh đó, cải tổ của các anh đó ! Mà tất cả là vì không có Người, dưới thời Người có trật tự…

Còn về các khuyến cáo thiết lập trật tự, thì đám mồ côi của Stalin có rất nhiều kinh nghiệm. Những kẻ khoác lác câu nói « hữu khuynh », cố gắng lợi dụng làn sóng công khai và dân chủ để lắc thuyền, sẽ thích thú chuyện này. Những kẻ khoái mít tinh hơn làm việc, hò hét thay cho việc làm, kích động cảm xúc thay cho các ý kiến xây dựng, sẽ thích thú chuyện này. Điều này có lợi cho ai ? Phục vụ cho ai ? Có phải cho hội chứng Stalin không ? »

Có bao nhiêu lời lẽ và sự kích động quanh bức thư gửi báo trong mục « tranh luận ». Hơn thế nữa, phương tiện thông tin đại chúng thảo luận cả những chi tiết đời sống riêng tư của Nina Andreeva, trong đó có lẫn cả sự bịa đặt. Cuốn sách chứng tỏ :

« Có một lần trong buổi họp các lãnh đạo phương tiện thông tin đại chúng, nhà văn Karpov ra câu hỏi đối với Mikhain Sergeevich : « Bao giờ sẽ chấm dứt sự nhục mạ đối với Nina Andreeva ?  Chẳng nhẽ bà ta không có quyền có ý kiến riêng sao ? Hãy hiểu, bà ta còn là một phụ nữ nữa ». Câu hỏi không có câu trả lời ».

Nhưng thực chất không phải ở Nina Andreeva. Bà ta đơn giản được chọn làm cái cớ để nhóm Gorbachev thực hiện cuộc đảo chính tư tưởng. Sau đó, những ai ủng hộ CNXH, những ai chống lại sự bôi đen quá khứ Xô Viết – biến thành « kẻ thù của cải tổ », đại diện của « lực hãm ». Thế là, các lời đồn đại, bóng gió, các bài trong phương tiện thông tin đại chúng đổ lên đầu Ligachev, người bắt đầu thỉnh thoảng phản đối lại Gorbachev trong Bộ Chính trị. Bây giờ mỗi người đều hiểu là nếu ông ta bắt đầu lên tiếng chống lại đường lối của Gorbachev, thì người ta sẽ đánh ông ta cả từ phía trên (từ BCH TW) và từ bên dưới (phương tiện thông tin đại chúng). Đây cũng là thời điểm của chiến dịch phá hoại nền kinh tế. Khi mà dưới ngọn cờ thị trường, đơn đặt hàng Nhà nước từ 95% chỉ còn có 30%, hệ thống các mối quan hệ trước đây bị phá vỡ, một khối lượng tiền khổng lồ mất giá, mọi thứ biến mất khỏi cửa hàng. Đó là hai chiến dịch sáng chói, kiểu như vụ đốt nhà Quốc hội của Hitler, nhưng về trình độ thực hiện thì cao hơn nhiều. Cũng như bọn Hitler, đám Gorbachev đổ tội lỗi của mình cho những người Cộng sản (những người quốc gia). Chiến dịch này của Gorbachev với lời buộc tội chống chế độ Xô Viết đã kích động các cuộc nổi dậy của quần chúng chống chính quyền, trong đó có thợ mỏ được phương tiện thông tin đại chúng sử dụng rộng rãi để bôi nhọ Nhà nước. Đất nước bị phá vỡ, mọi người bị mất phương hướng. Giờ « X » đã điểm.

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần VIII


Huyền thoại « xúc xích mạt cưa – phoi bào »

Được dùng để bôi nhọ toàn bộ nền sản xuất Liên Xô, toàn bộ nền sản xuất Nga. Cơ sở của huyền thoại là chất lượng cao của các mặt hàng của phương Tây được mua trong thời kỳ Xô viết. Quần áo từ các nước phương Tây có kiểu dáng tuyệt vời. Nhưng chỉ cần năm năm sau cải tổ, bằng chính kinh nghiệm của mình, mọi người mới hiểu ra là sản phẩm lương thực trong nước nhiều điểm còn tốt hơn, và chúng không chứa các phụ gia có hại cho sức khỏe. Điều này cũng đúng đối với hàng loạt sản phẩm công nghiệp khác. Nhưng lúc đó phương Tây đã kịp đẩy vào nước Nga hàng đống hàng hóa hết thời hạn sử dụng, với những phụ gia có hại. Nền nông nghiệp Nga bị phá sản, an toàn lương thực bị phá vỡ.

Huyền thoại này còn được kết hợp với sự bôi đen toàn bộ thời kỳ Xô viết. Các khẩu hiệu về « sự đàn áp của Stalin », « chất lỏng Zdanov », « tên đao phủ đồi bại Béria » chiếm một phần lớn trong công việc của phương tiện thông tin đại chúng. Thời Stalin đã trở thành một quá khứ lịch sử, nhưng phương tiện thông tin đại chúng cứ như điên lên. Thật ra cũng cần phải nói rằng, sau 15 năm cải tổ và « cải cách dân chủ », trong nhận thức một phần đông dân chúng đã có phản ứng ngược lại. Nhiều người nhớ lại « nền dân chủ » Mỹ, chỉ ra sự tiêu diệt toàn bộ thổ dân da đỏ ; những con tàu chết chóc chở người da đen từ châu Phi, mà có tới 50 – 90% nô lệ chết trong khổ nhục ; rồi chế độ nô lệ ở Mỹ, mà nhờ đó nền văn minh dân chủ đã thực hiện sự tích lũy ban đầu ; những quả bom nguyên tử thả trên các thành phố Nhật Bản, biến gần nửa triệu người thành tro bụi hay vết đen trên nền đường ; sự tiêu diệt 1,5 triệu người Việt Nam với việc sử dụng và thử nghiệm trên con người thứ chất độc khủng khiếp nhất – dioxin ; 200 nghìn người Arập chết. Nhưng vào thời đó thì chưa có phản ứng như vậy. Cả thời kỳ Xô viết bị xuyên tạc và phủ đầy sự hận thù. Vào thời đó thì chẳng ai nhớ ra rằng, « tên gián điệp Anh » Béria từng là nhà tổ chức vĩ đại của lá chắn nguyên tử – tên lửa, bảo vệ các thành phố của Liên Xô khỏi 300 quả bom nguyên tử mà Mỹ đã lên kế hoạch tiêu diệt. Mà vụ nổ của 300 quả bom nguyên tử đó cũng đủ để đại đa số dân châu Âu nhiễm phóng xạ. Cả trước đây cũng như bây giờ, sự chỉ trích các huyền thoại được tiến hành trên quan điểm hợp lý, chỉ ra những mâu thuẫn của chúng với logic và suy luận lành mạnh. Ví dụ tiêu biểu của sự chỉ trích này là bài báo, trong đó viết những người sáng tạo huyền thoại nói nhiều về « giá trị tinh thần, về lợi ích kinh tế, mà tất cả những lý lẽ của họ không phải dựa trên các phân tích sâu sắc, mà là sự nhào trộn lừa dối với sự thật ». Trong đó có phân tích 3 luận điểm :

« 1/ Thị trường và phương pháp đi vào thị trường chỉ có một, quy luật của thị trường theo định nghĩa là như nhau. Thị trường không thể là TBCN hay XHCN, cũng như mặt trời vậy.

Trong khi đó… trong mỗi thể chế kinh tế – xã hội nào đều có thị trường của mình, với những hạn chế của mình. Trong thị trường XHCN, người ta tin là chỉ nên buôn bán các sản phẩm được sản xuất ra. Đất đai, lòng đất, rừng và sông ngòi tự nhiên – đó là sở hữu toàn dân và không được buôn bán.

Đối với « các nhà dân chủ », thị trường rõ rằng không phải là phương tiện (phương tiện kiếm lợi ích kinh tế, nâng cao mức sống người dân), mà là mục đích. Vậy nên họ chẳng suy nghĩ gì nhiều. Mà cần phải vậy !… Các nhà « dân chủ » của chúng ta thừa nhận bây giờ ở nước Nga sự tích lũy tư bản thường là bằng con đường tội ác, nói rằng nó cũng giống như giai đoạn đầu của CNTB tại các nước phươg Tây. Nhưng từ đó tới giờ đã 200 năm trôi qua ! Khi chỉ có một khẩu hiệu « Hãy làm giàu ! » thống trị, thì có ai trong số các nhà doanh nghiệp mới sẽ bỏ tiền của vào việc bảo vệ môi trường xung quanh, vào kỹ thuật bảo hộ lao động… ?

2/ Sở hữu cá nhân – đó là sự đảm bảo cho quyền tự do của công dân. Rằng nếu người dân có quyền tư hữu – mọi việc sẽ OK !

Ở đây chỉ cần đưa ra ví dụ của nước Đức Hitler. Chẳng chẽ ở đó không có quyền tư hữu ? Thế mà chế độ phát xít đã đem lại cho nhân dân Đức tai họa như thế nào !

Nhưng cũng đừng nên coi tư hữu là liều thuốc chữa mọi tai họa. Không thể không nhận thấy trong tư hữu các yếu tố phá hoại đạo đức, và các nhân tố tiêu cực khác. Nhất là trong một sự tư hữu không hạn chế, điều mà « các nhà dân chủ » mơ ước. Vào thời đại của chúng ta, trước ngưỡng cửa thế kỷ XXI, con đường phát triển văn minh loài người chủ yếu nằm trong sự kết hợp giữa các nhân tố tư hữu và tập thể.

3/ Năng suất lao động ở CNXH cực kỳ thấp, trong nước chúng ta có một sự « công bằng trong nghèo đói ».

Làm sao có thể nói như vậy về một đất nước đã từng đưa con người đầu tiên lên vũ trụ, về một dân tộc mà sau cuộc chiến tranh tàn phá vĩ đại nhất đã chỉ cần bốn năm để khôi phục hoàn toàn nền kinh tế của mình ? Các nhà kinh tế phương Tây đã từng cho rằng phải mất vài chục năm mới có thể khôi phục đất nước bị tàn phá của mình. Không cần phải đổ tội cho sự ép buộc, được coi là nguyên nhân của những thành tích to lớn ấy. Với sự ép buộc có thể đào được kênh, nhưng chẳng thể tạo ra công nghệ mới được. Theo mức tổng sản phẩm quốc gia trên đầu người thì chúng ta chiếm vững chắc vị trí thứ hai trên thế giới (sau Mỹ, một nước không bị chiến tranh tàn phá) ».

Tất cả các luận điểm của bài báo được trình bày khôn khéo và đúng đắn. Nhưng như Cassirer đã nhận xét, huyền thoại không chịu tác động của các ý kiến hợp lý. Hơn nữa, hệ thống các câu chuyện hoang đường giống như con rắn nhiều đầu, chặt đầu này lại mọc lên đầu khác. Ở đây chúng ta cũng đi tới điểm trung tâm. Trong ý thức xã hội luôn tồn tại một biểu tượng niềm tin nào đó, liên kết nó thành thể thống nhất. Vào thời kỳ Xô viết cái biểu tượng đó được coi là niềm tin vào CNXH, vào một tương lai tươi sáng, nhưng đó không hoàn toàn như vậy. Trong những năm chính quyền Xô viết, được tuyên truyền là Đảng trong hoạt động của chính mình dựa vào khoa học, vào chủ nghĩa Marx – Lenin bách chiến bách thắng, và chính khoa học đã chỉ đường tới tương lai. Để thay đổi toàn bộ ý thức xã hội chỉ có thể bằng cách thay thế biểu tượng niềm tin, phải đặt một học thuyết khoa học khác thay vào chỗ của Chủ nghĩa Marx. Đó chính là học thuyết Friedman, người sáng lập ra trường phái Chicago (chủ nghĩa tiền tệ). Như đã biết, sau Marx thì J.M. Keynes đã là một bước tiến lớn trong khoa học kinh tế, hình thành nền tảng khoa học cho việc điều chỉnh kinh tế thị trường.

Sau này hình thành một dòng chảy các nhà kinh tế – kinh điển mới, trong đó bao gồm cả trường phái Chicago và chủ nghĩa tiền tệ. Họ đưa những giả định khá tự do vào trong các nền tảng của mình, và thực tế chỉ có thể hoạt động trong vài trường hợp nào đó. Thực tế đó không phải là khoa học mà là một dòng chảy chính trị. Sự phổ biến rộng rãi của chủ nghĩa tiền tệ là do nó sử dụng trong lập luận những biện pháp như cắt giảm các chương trình xã hội, dưới ngọn cờ đấu tranh để tiết kiệm ngân sách, đặt gánh nặng thuế khóa lên đầu quần chúng lao động. Chủ nghĩa tiền tệ khuyến khích thất nghiệp, như là một kích thích cần thiết cho sản xuất. Gán cho khối lượng tiền đang nằm trong lưu hành vai trò một yếu tố quyết định trong quá trình hình thành cục diện kinh tế, nó đã cho phép phá hoại nền kinh tế các nước đang phát triển trên cơ sở « khoa học ». Như vậy trên thực tế, dòng chảy chính trị đã thay thế Chủ nghĩa Marx trong ý thức xã hội. Việc hình thành hệ thống các huyền thoại đã hoàn thành.

Với việc nhồi vào nhận thức các huyền thoại, phương tiện thông tin đại chúng đã tạo kẻ thù chính – đó là « các thế lực bảo thủ », đang cố gắng phá hoại cải tổ. Các thế lực bảo thủ được hiểu là những người đang cố gắng bảo vệ quốc gia, và cần phải trấn áp họ tận gốc. Lúc đó sẽ tiến hành một chiến dịch khác của các nhà tư tưởng cùng phương tiện thông tin đại chúng « độc lập » do họ kiểm soát.

(còn tiếp)

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần VII


3/ Trước thời điểm cải tổ thì mọi thứ đều được thể chế hóa, nhất là trong lĩnh vực đời sống tư tưởng. Nền tảng của nó được coi là các « tuyển tập » của Breznhev và Chernhenko, các sáng tạo của các nhà tư tưởng như cuốn « Chủ nghĩa Cộng sản khoa học », cuốn « Bộ mặt căm thù » của Korotich, các tác phẩm do các cán bộ tư tưởng viết. Trên cái nền văn học « vĩ đại » ấy, tác phẩm của các nhà triết học phương Tây bị tuyên bố là duy tâm, văn học trinh thám, các tác phẩm của những người Nga di cư, tranh của các họa sĩ trừu tượng và nhiều khác đều bị cấm. Sự cấm đoán vô lý ấy được gỡ bỏ, thì chúng được người dân hưởng ứng mạnh mẽ. Nhưng dần dần sự mở cửa chuyển thành việc bôi nhọ toàn bộ quá khứ Xô viết. Nó tập trung vào những vết đen có thực hay được bịa ra. Phong cách của các phương tiện thông tin đại chúng mang tính chất tầm thường. Nó cần phải có sự giật gân. Cá vấn đề tình dục được đẩy lên phía trước. Tung ra những đòi hỏi mở cửa nhà thổ, hợp pháp hóa mại dâm, tập trung sự chú ý vào những kẻ đồi bại đủ loại. Có một làn sóng phi văn hóa khổng lồ. Nó đem lại lợi nhuận và tài trợ. Còn khối lượng khổng lồ các tác phẩm khoa học và khoa học thường thức có từ thời Liên Xô đã biến mất. Như thế là bắt đầu từ việc gỡ bỏ vài hạn chế trong xuất bản, đã dẫn tới một sự loại trừ các tác phẩm khoa học và đóng cửa hàng loạt quầy sách loại này. Một bài viết còn nói – « Nhân dân này cần gì tới khoa học ».

4/ Tôi những năm 80 trong Đảng Cộng sản Liên Xô đã có hàng loạt những yếu tố tiêu cực : tính hình thức ; sự bổ nhiệm thực tế thay cho bầu cử ; nảy sinh một đám chóp bu trong Đảng ; vào Đảng không phải vì lý tưởng mà vì sự nghiệp. Bởi vậy việc tự do thảo luận các chủ đề, tích cực hóa quần chúng trong Đảng, loại bỏ các đặc quyền, đã nhận được sự đồng tình cao. Nhưng dần dần Đảng Cộng sản Liên Xô bị mấy dần uy tín trong quần chúng. Một cơn sóng lớn đổ lên Lenin. Người ta gán cho ông đủ thứ có thể nghĩ ra được. Hơn thế nữa, toàn bộ chặng đường của đất nước ta trong thế kỷ này được tuyên bố là thiếu văn minh và tội ác. Trên thực tế, sự chà đạp lên Đảng Cộng sản Liên Xô đang thực hiện chức năng kiểm soát ở mọi cấp, đã mở ra cơ hội cướp bóc rộng lớn các tài sản của đất nước, do nhiều thế hệ gây dựng nên. Gorbi khởi đầu từ Đại hội Đảng XXVII với lời thề trung thành với Đảng và Lenin, và đoạn cuối của quá trình được thể hiện rõ trong bài viết đăng trên « Báo Độc lập » :

« Dân chủ cần được bắt đầu bằng sự hối lỗi. Từ việc cấm hẳn chủ nghĩa cộng sản, tư tưởng, chính sách và kinh nghiệm của nó. Trong nước Nga dân chủ, cái Đảng tự gọi mình là Cộng sản cần phải được tuyên bố ngoài vòng pháp luật » (được tô đậm trong báo).

Hành động theo hệ thống bộ ba (sửa chữa sai lầm – khoét sâu – phá hoại) có thể được coi là một chiến dịch tiêu chuẩn trong cuộc chiến tranh thông tin giai đoạn cải tổ. Về sức mạnh, tính bất ngờ và hiệu quả thì nó có thể sánh với những chiến dịch nổi tiếng trước đây. Giai đoạn đầu được sự ủng hộ của đa số quần chúng, nhẹ nhàng chuyển qua giai đoạn hai có sự hiệu ứng con lắc, và sau đó được tập đoàn Gorbi, nhân danh Đảng Cộng sản Liên Xô, và phương tiện thông tin đại chúng « độc lập » tác động vào. Kết quả là xã hội rơi vào giai đoạn tàn phá. Điều này cũng xảy ra đối với bộ phận lãnh đạo cấp cao cố gắng bảo vệ các quyền lợi của Liên bang Xô viết. Mọi chú ý đều tập trung vào giai đoạn một, còn hoạt động phá hoại của Gorbachev vẫn nằm trong bóng tối. Trong hồi ký của Ligachev và Rưzkov có viết là họ tin tưởng vào Gorbi ba năm trời. Họ không hiểu rằng đang có một cuộc chiến tranh thông tin không khoan nhượng, và người ta sẽ bắn họ bằng chính những vũ khí thông tin.

Cuộc đảo chính trong thế giới quan

Những liều nổ thông tin, nổ tung trong ý thức xã hội thông qua các chiến dịch theo hệ thống bộ ba, đã từng bước tiêu diệt các điểm tựa của nó, và tòa nhà sụp xuống. Hình thành nền móng cho việc thay đổi toàn diện thế giới quan trong xã hội. Để chuẩn bị cho sự thay đổi đó, nhiều thủ thuật thông tin – tâm lý được áp dụng. Trong đó có việc bịa ra cuộc đấu tranh giữa hai phương hướng, và mâu thuẫn bề ngoài. Nổi lên trên vẫn là « cuộc đấu tranh » giữa các nhà tư tưởng của Đảng Cộng sản Liên Xô và những người bất đồng chính kiến do chính họ điều khiển.

Các nhà tư tưởng thì khẳng định sẽ hoàn thiện CNXH với nền dân chủ, còn phương tiện thông tin đại chúng « độc lập » thì chỉ trích gay gắt xã hội hiện tại và cái quá khứ đã dẫn tới xã hội này. Nhưng cuộc đấu tranh của họ giống như vở tuồng giải trí, thể hiện cuộc đánh nhau của các chú bé Nanai, chỉ do một người hóa trang đặc biệt thực hiện. Cuộc đấu tranh này có những điểm đặc biệt của nó. Các nhà tư tưởng « bảo vệ » chế độ XHCN bằng những câu nói hình thức, cũ nát vì đã dùng nhiều. Những lời nói tiêu chuẩn, trơn tuột, không có ý nghĩa thực tế chỉ gây thêm sự phản ứng và khó chịu. Nhưng đó không phải là ngu dốt, mà là chính sách đã định trước của đám Gorbachev.

Đối với phương tiện thông tin đại chúng thì đặc trưng là phong cách tự do, tính giật gân, phổ thông. Họ sử dụng vào trong hoạt động của mình tất cả các bài viết những năm 70 ở phương Tây chống Liên Xô, trước đây ít hoặc chưa được biết đến ở trong nước. Các bài này có thể được viết lại dưới tên của mình, hay tên tác giả nửa thế kỷ trước. Tất cả điều này tạo ra một bầu không khí thật bất ngờ, mới mẻ, đáng tin cậy, và uy thế của phương tiện thông tin đại chúng được tăng cao. Cứ như là một trận bóng đá có hai cầu môn, nhưng các cầu thủ hai đội chỉ đá bóng vào một phía.

Mọi thủ thuật khác là xóa mờ định nghĩa, đóng vai trò rất quan trọng trong bầu không khí tư tưởng những năm ấy. Các từ cải tổ, cải cách, dân chủ có thể theo ý nào cũng được. Ví dụ, từ « cải tổ » được hiểu là cả tăng tốc, tiến bộ khoa học – kỹ thuật, cả loại bỏ sự lãnh đạo của các ông già, cả vượt qua sự tụt hậu với phương Tây, cả thay thế chế độ hiện hữu. Chính cái trống rỗng và thiếu nội dung của « cách suy nghĩ mới » đã cho phép một thời gian dài giữ được sự ủng hộ của nhiều lực lượng chính trị khác nhau đối với lãnh tụ vĩ đại Gorbachev. Điều này cũng cho phép nhanh chóng và bí mật với mọi người, thay đổi ý nghĩa của những định nghĩa cơ bản, hình thành thông qua phương tiện thông tin đại chúng các hệ thống thuật ngữ huyền thoại, dùng để thay thế cho tư tưởng cũ.

Cuối cùng, thủ thuật thứ ba tạo nên các tình huống bất ổn. Gorbachev cũng như Hitler đã tạo dựng các tình huống này trong nước, như là yếu tố cần thiết để đảo chính.

Nền tảng của nội dung ý thức xã hội mới bao gồm hệ thống các huyền thoại. Trong đó xem xét kỹ các nét đặc trưng và các cấu trúc các huyền thoại trên ví dụ cụ thể về huyền thoại « thị trường ». Trong những năm cải tổ đã hình thành cả một tập hợp các huyền thoại, thường là không khớp với nhau. Chúng ta hãy xem xét những ví dụ tiêu biểu.

Huyền thoại « các nước văn minh »

Cơ sở của huyền thoại là các thành tựu to lớn của các nước phương Tây trong công nghệ tiên tiến và nâng cao mức sống. Vai trò quyết định trong việc khẳng định huyền thoại này thuộc về các nhà tư tưởng của ĐCS Liên Xô. Nhắc đi nhắc lại các luận điểm có từ đầu thế kỷ, họ ngăn cản việc hiểu biết thực tế đích thực. Bởi vậy, mọi người buộc phải tìm kiếm câu trả lời cho các vấn đề hiện tại từ các nguồn ở phương Tây. Cái mặt khách quan đó đã được biến thành huyền thoại. Trong những năm « cải tổ », cứ hai bài phát biểu ở mọi cấp thì có một có từ « các nước văn minh ». Đại biểu của tất cả các xu hướng, kể cả đối lập, cũng lập lại từ này, như để khẳng định đất nước mình không đầy đủ giá trị, là nước của thế giới thứ ba. Người ta không chấp nhận luận điểm nào mà không gắn với phương Tây. Ý nghĩa của huyền thoại này là ngăn chặn ở nước Nga sự suy nghĩ độc lập, đánh giá độc lập, và tất cả là theo gót phương Tây.

Huyền thoại « tích lũy ban đầu »

Ở Liên Xô bất cứ sinh viên đại học, hay thậm chí học trò nào cũng biết rằng bắt đầu từ thế kỷ XVIII là giai đoạn tích lũy ban đầu, khi mà các chủ nhà băng và băng đảng, kẻ lừa đảo và cướp biển đủ loại kiếm chác bằng các thủ đoạn tội ác. Con cháu chúng trở thành các nhà tư bản, còn cháu chắt thì đã thành các chính khách. Theo huyền thoại được tạo dựng, thì tích lũy ban đầu là giai đoạn cần thiết cho sự chuyển biến dân chủ. Khi ở nước Nga có sự làm giàu bằng của cả xã hội của 1% dân số, tạo cho mình một khối tư bản khổng lồ, thì nhiều người trong giới trí thức đã vội vui mừng – quá trình đã chuyển động. Vì việc cướp bóc nhân dân lúc ban đầu để làm giàu cho số ít, dù là bằng tội ác và lừa đảo – nhưng đó là con đường đi tới dân chủ, tới sự khẳng định của thị trường và CNTB, đó là con đường dẫn tới tương lai của nước Nga.

(còn tiếp)

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần VI


Cuốn sách của Gorbachev được viết cũng bằng giọng điệu như trong giáo trình Chủ nghĩa Cộng sản khoa học. Cũng những câu trơn tuột, thật lắm lời, và ý nghĩa không rõ ràng. Cuốn sách này là sự ngụy trang cho chiến dịch bôi nhọ CNXH và Nhà nước Xô viết, được triển khai năm 1987 trên các phương tiện thông tin đại chúng, đánh dấu sự bắt đầu của giai đoạn cuối cuộc chiến tranh tâm lý. Gorbachev rất hài lòng viết :

« Nhiều điều vẫn chưa quen trong đất nước chúng ta : như bầu lãnh đạo xí nghiệp và cơ quan ; các xí nghiệp liên doanh với nước ngoài ; các nhà máy và xí nghiệp, nông trường, nông trang tự hạch toán ; gỡ bỏ những hạn chế đối với các cơ sở đời sống, sản xuất thực phẩm cho xí nghiệp của mình ; mở rộng các hoạt động hợp tác xã ; khuyến khích lao động cá thể trong sản xuất và buôn bán nhỏ ; đóng cửa các nhà máy xí nghiệp làm ăn thua lỗ, những viện khoa học và đại học làm việc thiếu hiệu quả. Báo chí hoạt động mạnh hơn, đi sâu vào tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội, vào những chủ đề trước đây « bị cấm », với quan điểm đa dạng và súc tích hơn, trình bày công khai các vấn đề sống còn với mọi người là sự phát triển và cải tổ của chúng ta ». Sự phá hoại đất nước đi theo hai hướng, đã được nói bóng gió trong cuốn sách : « Bắt đầu cải tổ, BCH TW dựa vào hai lực lượng thực tế mạnh mẽ – đó là các Đảng ủy và phương tiện thông tin đại chúng. Tôi có thể nói là Đảng có lẽ đã không có được mức độ ngày hôm nay để thảo luận tất cả các vấn đề của cải tổ, mà nó thì rộng lớn, nhiều chiều, mâu thuẫn, nếu như ngay sau Hội nghị TW tháng Tư các phương tiện thông tin đại chúng không tích cực tham gia vào quá trình này. BCH TW đánh giá cao đóng góp của họ vào cải tổ. Tại sao ư ? Bởi vì mọi thứ đều thông qua con người. Con người đứng trên tuyến đầu của cuộc đấu tranh, qua họ sẽ xảy ra toàn bộ quá trình cải tổ. Có nghĩa là suy nghĩ của anh ta, trình độ ý thức xã hội và quan điểm công dân có một ý nghĩa quyết định ». Cũng trong cuốn sách này thể hiện một khía cạnh mới của cuộc chiến tranh tâm lý, trên cơ sở thay đổi vai trò của các Xô viết : « Như vậy trong quá trình cải tổ, trước chúng ta có một nhiệm vụ rất to lớn : khôi phục toàn bộ vai trò của các Xô viết như là cơ quan quyền lực chính trị, người duy trì và là yếu tố mạnh mẽ của nền dân chủ XHCN. Bây giờ chúng ta sẽ khôi phục toàn bộ uy tín và quyền lực của các Xô viết, tạo điều kiện cho hoạt động tích cực, sáng tạo, và đầy đủ của họ trong điều kiện cải tổ. Hội nghị TW tháng Một kêu gọi tất cả Đảng ủy giữ đúng đường lối nâng cao vai trò của các Xô viết, không can thiệp vào công việc của họ, và nhất là không làm thay chính quyền Xô viết. Không kém phần quan trọng là chính các lãnh đạo Xô viết, bộ máy của Xô viết phải làm việc hết sức mình, vứt bỏ quán tính, thói quen lúc nào cũng nhìn về phía ai đó, chờ lệnh. Các tài liệu pháp lệnh mới về vai trò của các Xô viết trong giai đoạn cải tổ đã khuyến khích tăng cường dân chủ trong hoạt động của họ, trong các cơ quan Xô viết ».

Đáng chú ý là luận điểm của Gorbachev về sự ưu tiên các giá trị toàn nhân loại, như ưu tiên của văn minh phương Tây. Ở đây có điểm giống như cách mạng toàn thế giới của Trotski, mà với ông này Liên Xô chỉ là phương tiện để đạt tới mục tiêu này. Trong ba trăm trang sách « Cách suy nghĩ mới » có cả những chỉ dẫn được ngụy trang – cần tiến hành công tác phá hoại như thế nào và dưới khẩu hiệu nào. Đó là việc sử dụng các cuộc bầu cử Xô viết và tác động của phương tiện thông tin đại chúng.

Những cơ sở của chiến tranh thông tin trong giai đoạn cải tổ

Sơ đồ chủ yếu của chiến tranh thông tin trong giai đoạn cải tổ là bộ ba : sửa chữa – đi sâu – phá hoại. Cơ sở của giai đoạn đầu – là sửa chữa những sai lầm, lệch lạc hiện hữu, tích tụ lại từ giai đoạn trước do các hành động của các nhà tư tưởng của Đảng Cộng sản Liên Xô. Ở giai đoạn này xuất hiện một cách khách quan sự ủng hộ của xã hội. Sự đi sâu diễn ra khó nhận thấy, khi con lắc dư luận xã hội chuyển qua hướng ngược lại. Sau đó, như các bằng chứng cho thấy, Gorbachev bắt đầu hành động. Cách cư xử của ông ta từ rất mềm mỏng và có văn hóa chuyển sang cực kỳ cứng rắn. Chính ông ta và nhóm của mình đã thông qua ở Bộ Chính trị và BCH TW các nghị quyết, mở màn cho việc chuyển từ đi sâu sang phá hoại. Còn đối với dư luận xã hội việc chuyển sang giai đoạn phá hoại diễn ra khó nhận biết, dưới tác động của phương tiện thông tin đại chúng. Cứ như vậy với tất cả các vấn đề chủ yếu.

Ở giai đoạn này phương tiện thông tin đại chúng trở thành trung tâm quyền lực thứ hai, ngoài BCH TW. Tại Liên Xô mỗi nhà đều có tivi, số lượng in ấn của vài tờ báo đạt tới hàng triệu bản. Quan điểm của phương tiện thông tin đại chúng mỗi ngày nhồi vào đầu óc con người, ảnh hưởng tới hành vi của họ. Thực tế ngay từ đầu giai đoạn ba của cuộc chiến tranh thông tin – tâm lý, phương tiện thông tin đại chúng đã nằm dưới sự kiểm soát và điều hành của tập đoàn Gorbachev, và trở nên độc lập với BCH TW và các tổ chức khác của Đảng Cộng sản Liên Xô. Tất cả các chức vụ quan trọng đều lọt vào tay đội quân thứ năm (tức là đã bị phương Tây kiểm soát). Nhà xuất bản của BCH TW Đảng trở thành trung tâm, nơi tung ra những bài viết chống dân tộc (như tạp chí « Ngọn lửa nhỏ » của Korotich).

Phương tiện thông tin đại chúng tuyên truyền khái niệm tự do như là một cương lĩnh. Mọi người đều biết những hạn chế tư tưởng, những thông tin bị kiểm duyệt và bóp méo, những điều cấm vô lý tồn tại trước đây. Tất cả những thứ đó thật sự cần vứt bỏ. Nhưng trên thực tế các phương tiện thông tin đại chúng, được điều khiển từ một trung tâm, lại làm việc theo chương trình của đội quân thứ năm. Dưới bề ngoải chủ nghĩa đa nguyên ẩn dấu cả một chiến dịch của các phương tiện thông tin đại chúng được tổ chức khoa học và có mục đích đánh vào nền tảng Nhà nước, được một nhóm các nhà tư tưởng nhiệt thành trước đây (Iakovlev, Medvedev, Korotich, Volkogonov…) lãnh đạo. Trước đây họ săn lùng những suy nghĩ khác, thực hiện việc kiểm duyệt gắt gao những quan điểm « chống Xô viết », thì giờ đây họ lại thực hiện quay ngoắt 180 độ, và trở thành kẻ thù chống Nhà nước Xô viết « độc tài » cũng một cách nhiệt thành như vậy. Họ kết cùng một nhóm với Gorbachev. Ông này trong các bài phát biểu vẫn tiếp tục nói về sự vĩ đại của CNXH, về sự cần thiết đi theo lời giáo huấn của Lenin, và về việc sửa chữa những lệch lạc. Chúng ta hãy xét bốn ví dụ cụ thể về các hành động theo bộ ba nói ở trên.

1/ Nhờ sự tương phản với thời đầu thập niên 80, các khẩu hiệu mở cửa, công khai, sửa chữa các sai lầm trong quá khứ đã được chào đón với niềm hy vọng. Nhưng những khẩu hiệu này và các vấn đề liên quan dần dần chuyển thành sự tái tiếp tục tấn công vào Stalin, và sau đó là toàn bộ quá khứ thời Xô viết. Như đã nói ở trên, thời kỳ Stalin đã đi xa khỏi chân trời. Bây giờ là những con người khác, tình thế khác, các vấn đề khác. Có một sự thay thế dần các vấn đề của hiện tại bằng chủ đề chống Stalin. Tạp chí « Tin tức BCH TW » (Gorbachev là Tổng biên tập) chiếm tới hai phần ba là các tài liệu bôi nhọ quá khứ (từ 1917). Sự phấn khích tăng lên. Bốn thập kỷ tuyên truyền của Khrushev- Suslov đã có tác dụng. Diễn ra một cuộc bôi nhọ toàn bộ thời kỳ Stalin, còn những con người thời kỳ đó bị biến thành quỷ dữ. Sau đó toàn bộ thời kỳ Xô viết bị bôi màu đen của « sự độc tài ». Xuất hiện những ấn phẩm nói rằng thắng được trong chiến tranh chỉ là nhờ các đội trừng phạt ngăn chặn (mọi người chiến đấu vì sợ quay chạy sẽ bị bắn vào lưng) và các xác chết chất đầy chiến hào của Đức (khẳng định là Zukov đã lấp đầy hầm hố xác chết, nơi quân đội đi qua).

Cả ba giai đoạn, từ việc sửa chữa sai lầm ban đầu cho tới việc chối bỏ hoàn toàn quá khứ thời kỳ Xô viết, biến con người Xô viết thành công dân hạng hai đã diễn ra từ từ, đoạn cuối tăng mạnh.

2/ Từ đầu thập niên 80, những khó khăn trong nền kinh tế kế hoạch đã tăng lên. Trước đây, chính việc kế hoạch đã cho phép đất nước làm những bước nhảy lớn về phía trước, tập trung sức lực vào những hướng quyết định, trở thành một siêu cường quốc. Nhưng dần dần xuất hiện những xu hướng tiêu cực : siêu tập trung, lập kế hoạch trên cơ sở những gì đạt được, không hoàn thành, dự trữ quá định mức, khó khăn trong điều chỉnh mục tiêu kế hoạch. Cần thiết phải có những cuộc cải tổ nào đó, nhưng hành động của Gorbachev và Ko đã dẫn tới phá hoại nền kinh tế (vễ những biện pháp cụ thể đã nói đến trong phần 1). Điểm nguy kịch trong phá vỡ tổ chức nền kinh tế đã trôi qua, thế mà các phương tiện thông tin đại chúng đổ lỗi cho hệ thống kế hoạch hóa, được gán cho cái tên là hành chính chỉ huy. Người ta viết về Ủy ban Khoa học Nhà nước và chính việc kế hoạch hóa, nỗi căm ghét của phương Tây, như là sự « nhục nhã ». Chẳng có chút gì về những thành tựu to lớn, về mọt siêu cường, chỉ có một đất nước thiếu văn minh, những con người hạng hai.

(cón tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.

Phá tan Liên Xô – Phần V


Con đường mà đất nước ta đã đi qua, các thành tựu kinh tế, văn hóa, xã hội của nó là một sự khẳng định thuyết phục cho sức sống của học thuyết Marx – Lenin, cho tiềm năng to lớn của CNXH, thể hiện trong sự tiến bộ của xã hội Xô viết. Chúng ta có quyền tự hào về tất cả những gì đạt được trong những năm ấy, những năm lao động và đấu tranh căng thẳng ! (Vỗ tay).

Quyết định tăng tốc phát triển kinh tế – xã hội của đất nước ta được Hội nghị TW tháng 4 năm 1985 đưa ra chính là sự thể hiện mối quan tâm sâu sắc của Đảng đối với tình hình trong nước và trên thế giới, trách nhiệm của mình trước số phận đất nước, thể hiện ý chí và quyết tâm thực hiện sự chuyển đổi đang chín muồi.

Trong khi hình thành các nhiệm vụ của một trật tự dài hạn mang tính nguyên tắc, BCH TW luôn được hướng dẫn bởi chủ nghĩa Marx – Lenin, một học thuyết khoa học đích thực để phát triển xã hội. Nó thể hiện lợi ích cơ bản của người dân lao động, thể hiện lý tưởng công bằng xã hội.

Có thể khẳng định không cường điệu rằng, hệ thống chủ nghĩa đế quốc tiếp tục sống phần lớn nhờ vào việc cướp bóc các nước đang phát triển, nhờ vào sự bóc lột không thương xót của chúng. Hình thức và phương pháp của nó thay đổi, nhưng bản chất vẫn như cũ. Ví dụ như ở Mỹ, một phần không nhỏ thu nhập quốc gia được hình thành từ những nguồn như vậy. Các nước đang phát triển bị tất cả các nước đế quốc bóc lột, nhưng đế quốc Mỹ làm điều này một cách ngang ngược nhất. Trao đổi không cân xứng, buôn bán thiếu công bằng, các mưu mô và độc đoán, cái bơm của các công ty siêu quốc gia hoạt động chỉ theo một hướng. Nó làm người nghèo thêm nghèo, kẻ giầu thêm giàu, làm sự tăng sự phân hóa trong nền kinh tế TBCN.

Không có gì nâng cao giá trị con người bằng kiến thức. Nhưng có lẽ chưa bao giờ loài người lại phải chịu áp lực lừa đảo và giả dối như bây giờ. Bộ máy tuyên truyền tư sản đổ lên mọi người trên khắp thế giới những thông tin giả mạo, ép buộc ý nghĩ và cảm xúc, lập trình các quan điểm dân sự và xã hội có lợi cho giai cấp thống trị.

Chính cuộc sống đã đặt ra vấn đề về giữ gìn văn hóa, về bảo vệ nó khỏi sự phân hóa, phá hoại tư sản. Đó là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của loài người. Không thể không suy nghĩ về những hậu quả đạo đức và tâm lý lâu dài của thực tế hiện nay của CNTB trong lĩnh vực văn hóa. Sự thay đổi của nó dưới áp lực của đồng tiền, tệ sùng bái sức mạnh, cổ vũ tệ phân biệt chủng tộc, tuyên truyền những bản năng thấp hèn nhất, truyền bá đạo đức của thế giới tội ác cần phải và sẽ mãi bị loài người phỉ nhổ.

Tăng tốc phát triển xã hội không thể thực hiện được nếu thiếu sự phát triển tiếp theo nền dân chủ XHCN, với đủ các mặt và thể hiện của nó. Hiểu được điều này, Đảng, BCH TW đã áp dụng những biện pháp hướng tới tăng cường dân chủ dưới chế độ XHCN. Trong đó có các biện pháp hướng tới tăng cường hoạt động của các Xô viết, công đoàn, đoàn thành niên, các tập thể lao động, thanh tra nhân dân, tăng cường tính công khai.

Không chỉ từ lý thuyết, mà cả từ kinh nghiệm nhiều năm của mình chúng ta biết rằng, chế độ XHCN chỉ phát triển thành công khi mà chính nhân dân điều hành công việc của mình, khi mà hàng triệu con người tham gia vào đời sống chính trị. Đó chính là sự tự điều hành của người lao động trong cách hiểu của Lenin. Nó chính là bản chất của chính quyền Xô viết.

Đảng chính là động lực và sự đảm bảo chính cho phát triển sự tự điều hành XHCN. Thực hiện vai trò lãnh đạo trong xã hội, Đảng cũng chính là hình thức cao nhất của một tổ chức chính trị – xã hội tự điều hành… Được sự sáng tạo cách mạng của quần chúng sinh ra, Xô viết các đại biểu nhân dân đã trải qua cuộc kiểm tra của thời gian, đã chứng minh sức sống của mình, khả năng to lớn thực hiện quyền lực của nhân dân, kết hợp và động viên quần chúng ».

Đoạn trích dẫn dài từ báo cáo này rất quan trọng để hiểu được tình hình. Báo cáo và phát biểu vào thời đó đã tạo ra cho Gorbachev hình ảnh người chiến sĩ đấu tranh cho lợi ích của CNXH. Ông ta phát biểu như người kế tục các tư tưởng của Lenin. Bài phát biểu của ông ta như là lời thề trung thành với các giáo huấn của Lenin. Các khẩu hiệu tăng tốc và « CNXH hơn nữa » chiếm một phần quan trọng trong tuyên truyền tiếp theo.

Khẩu hiệu tăng tốc được quần chúng đón chào khá nồng nhiệt. Nhịp độ phát triển của Liên Xô trong những năm trước Đại hội đã giảm nhiều, sự tụt hậu so với Mỹ trong lĩnh vực công nghệ cao gia tăng. Người ta hy vọng vị lãnh tụ mới thay thế cho các ông già, còn tương đối trẻ, có bằng đại học sẽ đủ khả năng đem lại cho đất nước hơi thở mới, cải thiện cơ cấu kinh tế quốc dân, tăng tốc độ phát triển. Khẩu hiệu « CNXH hơn nữa » cũng là một đòi hỏi của thời đại. Người dân cảm thấy bức xúc với phong cách lãnh đạo Nhà nước quan liêu, với cái hệ thống bao trùm và xuyên suốt tất cả, với « tính không thể chìm » của đám người này, nguyên tắc « tiền trao cháo múc »… Kết quả là rất nhiều người tin tưởng ở Gorbachev và ủng hộ ông ta. Ông ta có được hình ảnh một lãnh tụ của các dân tộc.

Tư duy mới

Giai đoạn tiếp theo trong hành động của Gorbachev và các nhà tư tưởng đứng sau ông ta được triển khai sau Đại hội XXVII một năm, trong các Hội nghị TW tháng 1 và tháng 6 năm 1987. Cuốn sách của Gorbachev « Cải tổ và tư duy mới cho đất nước ta và toàn thế giới » được ca tụng, và được in ra nhất loạt ở cả trong và nước ngoài vào tháng 1 năm 1988. Từ 1987 trong băng đạn tư tưởng có thêm các từ : cải tổ, công khai, cách suy nghĩ mới, giá trị toàn nhân loại, yếu tố con người. Thuật ngữ : dân chủ cũng có ý nghĩa mới. Chúng ta hãy xem cuốn sách bao gồm phát biểu của Gorbachev trong Hội nghị TW năm 1987. Sự sáng tạo vĩ đại những ý tưởng cải tổ mà Gorbachev đồng ý viết theo yêu cầu của các nhà xuất bản Mỹ, dày gần 300 trang, và được dịch ra hầu hết các ngôn ngữ chính trên thế giới, được bắt đầu như thế này :

« Tôi viết cuốn sách này với mong muốn được bày tỏ trực tiếp với nhân dân. Nhân dân Liên Xô, Mỹ và bất kỳ nước nào.

Tôi đã được gặp mặt với các lãnh tụ, các nhà hoạt động của nhiều quốc gia, các đại diện xã hội của họ. Mục tiêu của cuốn sách này là chia sẻ một cách trực tiếp tâm tư với người dân trên toàn thế giới về các vấn đề liên quan tới tất cả mọi người, không loại trừ ai.

Tôi viết cuốn sách này với niềm tin vào tư duy lành mạnh của họ. Tin tưởng rằng họ cũng như tôi, như tất cả chúng ta, đều quan tâm tới số phận hành tinh của chúng ta.

Chúng ta cần phải gặp gỡ, giải quyết các vấn đề trên tinh thần hợp tác, chứ không phải sự thù địch. Tôi rất hiểu rằng không phải mọi người đều đồng ý với suy nghĩ của tôi. Vâng, mà thật ra tôi cũng không đồng tình với tất cả những gì người khác nói ra trong nhiều vấn đề. Thế nên, cần phải có đối thoại. Cuốn sách này là sự đóng góp của tôi vào đó.

Cuốn sách này không phải là luận văn khoa học, và chẳng phải ấn phẩm tuyên truyền. Mặc dù các đánh giá, kết luận, phương pháp phân tích mà bạn đọc tìm thấy trong đó, tất nhiên, dựa trên các giá trị và tiền đề lý thuyết nhất định. Đúng hơn, đây là sự suy nghĩ và luận giải về cải tổ, và các vấn đề đang đứng trước chúng ta, về tầm mức của sự biến chuyển, về những khó khăn và trách nhiệm, về tính độc đáo của thời đại chúng ta ».

Trong suy nghĩ và luận giải của mình, nhà kinh điển tất nhiên phải xuất phát từ học thuyết Lenin bất diệt :

« Các tác phẩm và lý tưởng CNXH của Lenin đối với chúng ta mãi vẫn là cội nguồn không bao giờ cạn của suy nghĩ sáng tạo biện chứng, của kho tàng lý thuyết và sự sáng suốt chính trị. Hình tượng của ông là ví dụ sáng chói về sức mạnh đạo đức cao cả, về văn hóa tinh thần đa dạng và lòng trung thành tuyệt đối với sự nghiệp của nhân dân và CNXH. Lenin vẫn sống mãi trong khối óc và trái tim của hàng triệu con người.

Sự quan tâm tới di sản của Lenin, mong muốn được biết ông đầy đủ hơn, nghiêm túc hơn đã tăng nhiều lên khi xã hội tích tụ càng nhiều các hiện tượng tiêu cực.

Chúng ta có được bảo dảm là không mắc sai lầm không ? Không, không được đảm bảo. Sai lầm nào sẽ là lớn nhất ? Theo tôi, sai lầm lớn nhất – đó là nỗi sợ làm sai, dừng lại và không làm gì cả ».

(còn tiếp) 

TH: T.Giang – SCDRC

Nguồn tham khảo:V.A. Lisichkin & L.A. Selepin – Chiến tranh thế giới thứ III, cuộc chiến tranh thông tin tâm lý – TC II – 1999.